Evde domates salçası yapımı için domatesler yıkanır, sap kısımları alınır ve iri parçalar halinde doğranır. Geniş bir tencereye alınan domatesler, orta ateşte yumuşayana kadar pişirilir. Ardından süzgeçten ya da salça makinesinden geçirilerek kabuk ve çekirdeklerinden ayrılır. Elde edilen domates püresi, geniş tabanlı bir tencerede kısık ateşte kaynatılır. Ara ara karıştırılarak suyunu çekmesi beklenir. Kıvam koyulaşınca tuz eklenir ve birkaç dakika daha pişirilir. Sıcak halde temiz kavanozlara doldurulur, kapakları sıkıca kapatılır ve ters çevrilir.
Domates salçası tarifi için güneşte kurutma yöntemi de kullanılabilir. Pişirilen püre, geniş tepsilere alınır ve temiz bir tülbentle örtülerek güneş gören alanda bekletilir. Gün içinde karıştırılır. Kıvam koyulaştığında kavanozlara aktarılır. Salça yapımı sırasında hijyen, kıvam ve tuz dengesi birlikte düşünülmelidir. Domates salçasının yapımı sabır ister ancak doğru adımlar izlendiğinde lezzeti hazır ürünlerden çok daha yoğun olur.
Salça yapım aşamaları kısaca şu şekilde:
Etli, olgun ve kırmızı domatesler seçilir.
Domatesler bol suyla yıkanır.
Çürük, ezik ve yeşil kısımlar ayıklanır.
Domatesler iri parçalar halinde doğranır.
Geniş tencerede yumuşayana kadar pişirilir.
Kabuk ve çekirdekler süzgeçten geçirilerek ayrılır.
Püre, geniş tabanlı tencereye alınır.
Kısık ateşte yavaş yavaş kaynatılır.
Dibinin tutmaması için sık sık karıştırılır.
Kıvam koyulaşınca kaya tuzu eklenir.
Temiz kavanozlara sıcak halde doldurulur.
Kapaklar sıkıca kapatılır ve ters çevrilir.
Serin, kuru ve ışık almayan yerde saklanır.
PÜF NOKTALARI NELERDİR?
Ev salçası yapımı sırasında en iyi kıvam, fazla sulu olmayan domateslerden alınır. Tarla domatesi, armut domates ya da etli yerel çeşitler salça için daha uygundur. Domateslerin tam olgun olması renk ve tat açısından fark yaratır. Suyu fazla çıkan domatesler daha uzun pişirme ister.
Kıvamı hızlandırmak için geniş tabanlı tencere kullanmak iyi olur. Tuz, salçanın lezzetini güçlendirir ve dayanıklılığını artırır. Kaya tuzu, ince tuza göre daha dengeli sonuç verir. Domates salçası tarifi hazırlanırken metal kaşık yerine temiz tahta kaşık kullanmak geleneksel olarak daha çok tercih edilir.
Kavanozların kaynar suyla temizlenmesi, kapakların yeni olması ve salçanın sıcak doldurulması saklama başarısını artırır.
NASIL PİŞİRİLİR?
Domates salçası pişirilirken ateş yüksek tutulmamalıdır. Hızlı kaynama, salçanın dibini tutturabilir ve yanık tat bırakabilir. Kısık ateşte uzun pişirme, daha parlak renk ve yoğun kıvam verir.
Tencerenin ağzını tamamen kapatmak yerine hafif açık bırakmak, buharın çıkmasını kolaylaştırır. Pişirme sırasında yüzeyde köpük oluşursa alınabilir. Evde domates salçası yapımı için geniş tabanlı tencere kullanıldığında püre daha hızlı yoğunlaşır.
Salça kaşıktan ağır akıyor ve tencerenin dibinde iz bırakıyorsa kıvam yaklaşmış demektir. Domates salçasının yapımı aceleye gelmez. Azar azar koyulaşan püre, doğru kıvama ulaştığında daha tok aromalı olur.
SALÇANIN SULANMAMASI İÇİN NE YAPILIR?
Salçanın sulanmaması için ilk adım, domates suyunu iyi çektirmektir. Püre yeterince koyulaşmadan kavanoza alınırsa bekledikçe yüzeyde su birikebilir.
Tuz eksikliği, sıcak doldurma yapılmaması ve nemli kaşık kullanımı da sulanmaya yol açabilir. Kavanoz açıldıktan sonra yüzeye ince bir tabaka zeytinyağı eklemek, salçayı hava temasından korur.
Salça yapımı tamamlandıktan sonra kavanozlar tamamen soğuyana kadar yerinden oynatılmamalıdır. Açılan kavanoz buzdolabında saklanmalı, her kullanımda temiz ve kuru kaşık kullanılmalıdır. Küf, keskin ekşi koku ya da gazlanma fark edilirse tüketilmemelidir.
EVDE YAPILAN SALÇA NASIL SAKLANIR?
Ev salçası yapımı tamamlandıktan sonra saklama aşaması, lezzet kadar önem taşır. Kavanozlar kuru, serin ve ışık almayan bir dolapta tutulmalıdır. Güneş ışığı, renk ve aroma kaybına neden olabilir.
Kapakların içe doğru vakumlanmış görünmesi beklenir. Kapak atan, sızdıran ya da hava alan kavanozlar ayrılmalıdır. Açılmış kavanoz buzdolabında tutulmalı, yüzeyi zeytinyağıyla kaplanmalıdır.
Domates salçasının yapımı kadar saklama düzeni de ürünün dayanıklılığını belirler. Uzun süreli saklama hedefleniyorsa küçük kavanozlar tercih edilebilir. Küçük kavanozlar daha kısa sürede tüketildiği için bozulma riski azalır.
Salça kaç kalori?
Salça, yaklaşık 100 gramda 80 ila 90 kalori içerir. Kullanılan domates, tuz ve yoğunluk oranına göre kalori miktarı değişebilir.
10 kg salçaya ne kadar tuz konur?
10 kg domates için yaklaşık 150 gram kaya tuzu kullanılabilir. Uzun saklama için bu miktar 180 grama çıkarılabilir.
20 kg salçaya ne kadar tuz konur?
20 kg domates için ortalama 300 gram kaya tuzu yeterlidir. Daha yoğun saklama için 350 grama yaklaşılabilir.
30 kg salçaya ne kadar tuz konur?
30 kg domates için yaklaşık 450 gram kaya tuzu kullanılır. Damak tadına göre küçük ayarlamalar yapılabilir.
40 kg salçaya ne kadar tuz konur?
40 kg domates için ortalama 600 gram kaya tuzu uygundur. Serin saklama yapılacaksa oran biraz azaltılabilir.
50 kg salçaya ne kadar tuz konur?
50 kg domates için yaklaşık 750 gram kaya tuzu kullanılır. Çok sıcak bölgelerde saklama için oran artırılabilir.
