Yeni kurallar, ambalajlarda kullanılan kimyasallara yönelik kısıtlamalardan, 2030 yılında yürürlüğe girecek tek kullanımlık plastik yasaklarına kadar geniş bir yelpazede yer alıyor.
GÜNLÜK HAYATTA NE DEĞİŞECEK?
Yeni ambalaj kurallarının ilk bölümü bugün yürürlüğe giriyor. Gıda ambalajlarında PFAS kullanımına yönelik yasaklar başlayacak. "Sonsuz kimyasallar" olarak bilinen PFAS, ambalaj yüzeyinin yağ, su ve leke geçirmesini önlemek amacıyla eklenen sentetik ve doğada kaybolmayan bir madde.
Buna göre günlük yaşamda sırayla şu değişiklikler meydana gelecek:
12 Şubat 2027'de kafe ve restoranlar, müşterilerine kendi kahve kupalarını veya yemek kaplarını getirme seçeneği sunmak zorunda olacak.
12 Şubat 2028'de zincir restoran ve kafe işletmeleri tek kullanımlık yerine yeniden kullanılabilir bardaklar sunmakla yükümlü hâle gelecek.
12 Şubat 2029'da polistiren köpükten üretilen fast food ve paket servis kapları yasaklanacak. Ayrıca havalimanlarında valizlerin streç filmle sarılması uygulaması sona erecek.
2030'da ise planlanan yasakların önemli bölümü yürürlüğe girmiş olacak. Hafif plastik poşetler, taze meyve-sebze ambalajlarında kullanılan bazı plastik ürünler ve restoranlarda yerinde tüketimde kullanılan tüm tek kullanımlık plastik ambalajlar yasaklanacak. Ayrıca en az yüzde 70 oranında geri dönüştürülebilir olmayan ambalajların satışına da izin verilmeyecek.
DÜZENLEMELERİN HEDEFİ NE?
AB'nin nihai hedefi, ambalaj atıklarını 2040 yılı itibarıyla 2018 seviyelerine kıyasla en az yüzde 15 azaltmak.
Avrupa İstatistik Dairesi (Eurostat) verilerine göre ambalaj atıkları 2021 yılına kadar sürekli artış gösterirken, sonraki iki yılda düşüş kaydetti. Ancak daha güncel veriler henüz yayınlanmış değil.
SÜPERMARKETLERDE NELER DEĞİŞECEK?
Gıda ambalajlarında 12 Ağustos Çarşamba gününden itibaren PFAS olarak bilinen "sonsuz kimyasallar"ın kullanımı yasaklanıyor. Su ve yağa karşı dayanıklılık sağladıkları için birçok tek kullanımlık ambalajda kullanılan PFAS'ın kanser riskini artırabileceği ve doğurganlığa zarar verebileceği belirtiliyor.
