DOĞUKAN FİKRİ FİDAN / İZ GAZETE - KESK Haber-Sen 6 No’lu Şube, PTT’de uygulanması planlanan yeni dağıtım modeli, personel yetersizliği ve çalışma koşullarına ilişkin yazılı basın açıklaması yaptı. Açıklamada PTT’nin “sistemli bir kurumsal çöküşe, kamu zararına ve emek sömürüsüne” sürüklendiği ifade edilirken, 21 Eylül’de İzmir’de hayata geçirilmesi planlanan parça başı dağıtım/esnaf kurye modeline karşı çıkıldı.
“ESNAF KURYE DEĞİL, GÜVENCESİZ ÇALIŞMA MODELİ”
Haber-Sen 6 No’lu Şube, yeni sistemi şu sözlerle eleştirdi: “Bağımsız taşıyıcı/esnaf kurye adı altında ambalajlanan bu model; kamusal hizmetin tasfiyesini, perdelenmiş işçiliği ve güvencesizliği kurumsallaştıran tipik bir taşeronlaştırma mantığıdır.”
Açıklamada, çalışanların “şahıs şirketi” statüsüne geçirilerek iş hukukunun sağladığı güvencelerden uzaklaştırıldığı ifade edilerek, şu değerlendirmeye yer verildi: “Görünürde ‘esnaf’, esasta kölelik düzeni ve açık tehdit!”
Sendika, çalışanlara “Ya parça başı/esnaf kurye sistemine geçersiniz ya da sözleşmenizi feshederiz” denildiğini aktararak, işsizlik tehdidinin baskı aracı olarak kullanılmasına tepki gösterdi.
“ARAÇ, AKARYAKIT, BAKIM, SİGORTA VE VERGİ EMEKÇİNİN SIRTINA”
Açıklamada, sistemin çalışma koşullarındaki çelişkiye de dikkat çekildi: “Mesai saatinden kıyafete, GPS takibinden dağıtım rotasına kadar her talimatı PTT ve yüklenici firmalar vermektedir. Ancak sıra haklara geldiğinde araç, akaryakıt, bakım, sigorta, vergi ve Bağ-Kur primlerinin tamamı emekçinin sırtına yüklenmektedir.”
Aynı adrese yapılan teslimatlarda 11’inci gönderiden itibaren bedelsiz dağıtım dayatıldığı belirtilen açıklamada, araç kiralayan dağıtıcılardan da yüksek kesintiler yapıldığı kaydedildi.
YENİ SİSTEM NASIL OLACAK?
Yeni sistem için yayımlanan iş ilanında ise Buca, Çiğli-Karşıyaka, Bayraklı-Bornova, Konak, Gaziemir-Karabağlar-Menderes bölgelerinde çalışacak esnaf kuryeler aranıyor.
İlanda günlük 120-150 adet gönderi garantisi, parça başına 33 TL + KDV ödeme ve aylık 3 bin 400 gönderiyi aşan dağıtımlar için gönderi başına 1 TL ek ücret yer alıyor. Temassız teslim kodlu gönderiler için de 1 TL ek ödeme yapılacağı belirtiliyor.
“DAĞITICI KARNESİNİ KABUL ETMİYORUZ”
Haber-Sen, 10 Eylül’de uygulanmaya başlandığını belirttiği “Dağıtıcı Karnesi” düzenlemesine de tepki gösterdi. Açıklamada “Saha emekçisinin tepesinde bir Demokles kılıcı gibi sallandırılmak istenen, performans baskısını artıran ve iş güvencesizliğini derinleştiren bu karne uygulamasını kabul etmiyoruz!” ifadeleri yer aldı.
Sendika ayrıca yaya dağıtıcılara kargo taşıtılması uygulamasına son verilmesini isteyerek,
“Ağır yükler altında yaya dağıtıcıların ezilmesine izin vermeyeceğiz! Görev tanımları netleşmeli; kargo dağıtıcıları kargo, posta dağıtıcıları ise sadece posta dağıtımı yapmalıdır" dedi.
“PTT, 7 YILDIR KADROLU PERSONEL ALMIYOR”
PTT’deki personel eksikliğine de dikkat çekilen açıklamada Almanya ve Türkiye karşılaştırması yapıldı:
“Nüfusu Türkiye ile hemen hemen aynı olan Almanya’da posta ve kargo hizmetlerinde 180 bin civarında posta emekçisi çalışırken, Türkiye’de bu sayı yetersiz istihdam nedeniyle 39 bine kadar düşmüştür.”
Açıklamada ayrıca “PTT, tam 7 yıldır kadrolu personel alımı yapmamaktadır” denildi.
Personel eksikliğinin iş yükünü artırdığı belirtilerek, sahadaki gerilime ve iş güvenliğine de dikkat çekildi: “Personel politikasızlığı yüzünden 2 yıl önce Rize’de iki görevli arkadaşımız uğradıkları silahlı saldırı sonucu hayatını kaybetmiştir. PTT’deki personel eksikliği artık sadece bir istihdam sorunu değil, doğrudan bir can güvenliği ve yaşam hakkı krizidir!”
“2025’TE 4 MİLYAR 510 MİLYON LİRA ZARAR”
PTT’nin mali durumunun da ele alındığı açıklamada, kurumun 2018 yılından bu yana her yıl zarar ettiği ifade edildi.
“Son olarak 2025 yılında PTT’nin zararı 4 milyar 510 milyon TL olarak açıklanmıştır.”
PttAVM üzerinden 50 TL’ye kabul edilen bir kargonun taşeron firmalara 35 TL’ye dağıttırıldığı örneğinin verildiği açıklamada, “kamu kaynaklarının ve kurumun geleceğinin çarçur edildiği” savunuldu.
“ÇÖZÜM GÜVENCELİ İŞ, GÜVENLİ GELECEK”
Haber-Sen 6 No’lu Şube, taleplerini de sıraladı. Sendika; 7 yıldır yapılmayan kadrolu personel alımlarının başlatılmasını, İHS’li personelin iş güvencesine ilişkin 107 ve 108’inci maddelerin kaldırılmasını, “Dağıtıcı Karnesi” uygulamasının geri çekilmesini ve esnaf kurye dayatmasına son verilmesini istedi.
Açıklamada kargo ve e-ticaret anlaşmalarında kamu yararının esas alınması, sahadaki çalışanların iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve görev tanımlarının netleştirilmesi çağrısı yapıldı.
Haber-Sen açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Kamusal hizmet ilkelerimizden, emek hakkımızdan ve iş güvencemizden asla taviz vermeyeceğiz.”
