Kamuoyunda uzun yıllardır “Basmane Çukuru” olarak bilinen ve İzmir Büyükşehir Belediyesi ile TMSF arasında imzalanacak iyi niyet protokolüyle kent gündemine gelen alana ilişkin yeni bir imar düzenlemesi yapıldı.
Söz konusu parselde daha önce serbest bırakılan kat yüksekliği, yapılan plan değişikliğiyle en fazla 84 metre olarak belirlendi.
TMMOB Mimarlar Odası İzmir Şubesi, 84 metre yükseklik sınırı ve Belediye Meclisi'nde Kültürpark Platformu üyelerine ve demokratik kitle örgütlerinin Basmane Çukuru’na yönelik yaptığı eylemin engellemesine dair konuya ilişkin açıklama yaptı.
"BELEDİYE LEHİNE SÜREN DAVALARDAN VAZGEÇMEK KENT SUÇUDUR"
İzmir kent merkezinin en değerli kamusal varlıklarından biri olan "Basmane Çukuru" ile ilgili son günlerde yaşanan gelişmeler, şehircilik ilkelerini ve hukuk devleti ilkesini zedeleyen bir tablo yarattığını vurgulayan açıklamada şunlar kaydedildi:
“TMMOB Mimarlar Odası İzmir Şubesi olarak, İzmir Büyükşehir Belediyesi'ni kentin kamusal varlıklarını korumaya; karar ve süreçlerini kamu yararı doğrultusunda, şeffaflıkla yürütmeye davet ediyoruz. Hukuki süreçte gelinen aşamada, bilirkişi değerlendirmeleri; 80 milyon dolar değerindeki bu taşınmazın, 4-5 milyon dolar düzeyinde bir tazminatla tamamen belediye mülkiyetine geçebilmesine ilişkin güçlü bir olasılığın bulunduğunu ortaya koymaktadır. Bu koşullarda İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin davalardan feragat ederek arazinin %70'ini TMSF'ye devretmeyi kabul etmesi, kamu yararıyla açıklanamaz. Bu bir "çözüm" değil; kamusal hakkın geri dönüşsüz biçimde zayıflatılmasıdır.”
"KAMUSAL ALANLAR PAZARLIKLARININ KONUSU YAPILAMAZ"
Belediye Meclisi'ne sunulan yeni plan notu değişikliğiyle bölgede 84 metre (yaklaşık 28 kat) yükseklik sınırı getirilmesinin bir "iyileştirme" gibi sunulduğunu ifade eden açıklamada: “Oysa Kültürpark'ın hemen yanı başında, tarihi aksın göbeğinde yükselecek bu dev kütle; kentin siluetini bozacak, trafik yükünü artıracak, çevresel ve mekânsal etkileriyle bölgenin dengesine ciddi zararlar verecektir. Kamusal alanlar, niyet protokolleri üzerinden yürütülen inşaat pazarlıklarının konusu yapılamaz” ifadeleri kullanıldı.
“MECLİS HALKIN MEŞRU VE HAKLI TALEPLERİNE KAPATILAMAZ”
9 Şubat 2026 tarihli Belediye Meclisi'nde Kültürpark Platformu üyelerine ve demokratik kitle örgütlerinin Basmane Çukuru’na yönelik yaptığı eylem engellenmişti.
Buna değinen şubenin açıklaması ise şöyle: “Gerçekleştirilen müdahale, İzmir'in katılımcı yerel yönetim geleneğine kara bir leke sürmüştür. Halkın kürsüsü olması gereken meclis, halkın meşru ve haklı taleplerine kapatılamaz.”
“KAMUNUN OLAN, KAMU YARARI DOĞRULTUSUNDA KORUNMALI”
Açıklamanın şöyle sonlandırıldı:
“Kamunun olan, kamu yararı doğrultusunda korunmalı ve yönetilmelidir. İmar düzenlemeleri; siyasi pazarlıkların, "iyi niyet" adı altındaki hukuki haklardan vazgeçişin veya rant odaklı protokollerin aracı olamaz. Bu nedenle İzmir Büyükşehir Belediyesi'ni, Rant odaklı protokolleri derhal iptal etmeye, devam eden mülkiyet davalarını kararlılıkla sürdürerek alanı yüzde yüz kamusal kazanıma taşımaya, bu alanı kentin ihtiyaç duyduğu yeşil alan ve kültürel-kamusal işlevlerle İzmir'e kazandırmaya çağırıyoruz.”
