İzmir’in Kınık ilçesinde faaliyet gösteren Polyak Madencilik’te işçilerin direnişi sürüyor. Sosyal ve mali hakları için Bağımsız Maden-İş öncülüğünde mücadele veren işçilerin yaşadıkları kamuoyuyla paylaşıldı.
Sosyal medya hesabından paylaşım yapan Bağımsız Maden-İş Sendikası, bir Çin madencilik şirketinin mülkiyetinde ve işletmesinde olan Polyak Madencilik’teki işçi hakları ihlalleri için Çin Halk Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı’na seslendi. X hesabından açıklama yapan sendika, açıklama metninin hem Türkçe halini hem de Çince halini paylaştı.
HEM TÜRKÇE HEM ÇİNCE AÇIKLAMA
Bağımsız Maden-İş Sendikası’nın Polyak Madencilik işçilerinin karşı karşıya kaldığı ihlalleri, sorunları ve talepleri aktardığı açıklama şöyle:
"Kamuoyuna bu açıklamayı, 1.243 maden işçisinin seslerinin duyulmasını sağlamak ve Türkiye’nin İzmir ili, Kınık ilçesinde faaliyet gösteren Polyak Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş.’de meydana gelen ciddi işçi hakları ihlallerini uluslararası kamuoyunun ve Çin Halk Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı’nın dikkatine sunmak amacıyla yayımlıyoruz.
Polyak Madencilik, Çin devletine ait bir madencilik holdingi olan Heilongjiang Longmay Mining Holding Group ile bağlantılı bir Çin madencilik şirketi olan Qitaihe Longcoal Mining Co., Ltd.’nin mülkiyetinde ve işletmesindedir.
Ekonomik ve sosyal haklarının sistematik biçimde ihlal edilmesi nedeniyle, 1.243 maden işçisi geçim kaynaklarını, güvenliklerini ve insan onurlarını korumak amacıyla üretimi tamamen durdurmak zorunda kalmıştır.
İŞÇİLERİN BİLDİRDİĞİ İHLALLER
Bu karar kolayca alınmış bir karar değildir. Bu, temel işçi haklarının sürekli ve çözümsüz biçimde ihlal edilmesine karşı başvurulan son çaredir.
İşçiler tarafından bildirilen ve belgelenen ihlaller şunlardır:
– Ücretlerin tam ve zamanında ödenmemesi
– Ücret artışlarının ve sözleşmesel hakların uygulanmaması
– Toplu iş sözleşmelerinden doğan geriye dönük ücret ve hak edişlerin ödenmemesi
– Kıdem tazminatı ve iş akdinin sona ermesine bağlı yasal haklara ilişkin güvencelerin sağlanmaması
– İş sağlığı ve güvenliği koşullarının yasal ve güvenli standartlara uygun şekilde sağlanmaması
– İşçiler ve örgütlü oldukları sendika ile hukuka uygun ve yapıcı bir diyalog mekanizmasının kurulmasının reddedilmesi
Bu ihlaller sonucunda işçiler ağır ekonomik mağduriyet, güvencesizlik ve ciddi iş sağlığı ve güvenliği riskleri ile karşı karşıya kalmıştır.
İşçilerin talepleri açık, meşru ve hukuka uygundur:
– Ödenmemiş tüm ücretlerin derhal ve eksiksiz olarak ödenmesi
– Geriye dönük tüm ücret ve sosyal hakların eksiksiz olarak ödenmesi
– Kıdem tazminatı ve iş akdinin sona ermesine bağlı haklara ilişkin yasal güvencelerin yazılı olarak sağlanması
– Sözleşmesel ücret artışlarının derhal ve eksiksiz uygulanması
– İş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması için gerekli tüm düzeltici tedbirlerin derhal alınması
– İşçiler ve sendika ile hukuka uygun ve yapıcı bir diyalog sürecinin başlatılması
Bu durum, Çin Halk Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı tarafından yayımlanan Yurtdışında Faaliyet Gösteren Çinli İşletmelerin Sosyal Sorumluluklarına İlişkin Rehber (2025) hükümlerinin ciddi ihlalini teşkil etmektedir.
Özellikle; Madde 15, yurtdışında faaliyet gösteren Çinli işletmelerin ev sahibi ülkenin iş hukuku düzenlemelerine uymasını ve işçilerin ücret ve sosyal haklarını korumasını zorunlu kılar.
Madde 18, işletmelerin iş sağlığı ve güvenliğini sağlamasını zorunlu kılar.
Madde 19, işletmelerin işçi şikayet mekanizmaları kurmasını ve iş uyuşmazlıklarını uygun şekilde çözmesini zorunlu kılar.
Madde 32, işletmelerin yasal ve sözleşmesel yükümlülüklerine uymasını zorunlu kılar.
Madde 48 ise, meydana gelen zararların giderilmesi için gerekli düzeltici önlemlerin alınmasını zorunlu kılar.
Bu rehber, yurtdışında faaliyet gösteren Çinli işletmelerin işçilerin yasal haklarına saygı göstermesi ve ihlal durumlarında gerekli düzeltici önlemleri alması gerektiğini açıkça düzenlemektedir.
ÇİN MAKAMLARINA ÇAĞRI
Qitaihe Longcoal Mining Co., Ltd. ve bağlı kuruluşu Polyak Madencilik’in bu standartlara uymaması, Çin hükümeti düzenlemelerine ve uluslararası kabul görmüş işçi hakları standartlarına uyum konusunda ciddi endişeler doğurmaktadır.
Çinli şirketlerin yurtdışı yatırımları, işçi haklarının ihlali, güvensiz çalışma koşulları veya yasal ücretlerin ödenmemesi üzerine inşa edilmemelidir.
Çin Halk Cumhuriyeti Ticaret Bakanlığı’nı ve ilgili Çin makamlarını bu durumu incelemeye ve Qitaihe Longcoal Mining Co., Ltd.’nin yasal ve düzenleyici yükümlülüklerine tam uyum sağlamasını temin etmeye çağırıyoruz.
Bu açıklamayı, işçilerin seslerinin ve meşru taleplerinin duyulmasını sağlamak ve bu durumun hukuka uygun, sorumlu ve hesap verebilir yurtdışı yatırım ilkeleri doğrultusunda çözüme kavuşturulmasının sağlanması için yayımlıyoruz."
