İzmir’de 30 Ekim 2020’de meydana gelen depremde evlerini kaybeden depremzedelerin yeni evlerine kavuşmaları için kurulan İzmir Depremzedeleri Dayanışma Derneği (İZDEDA) çalışmalarını sürdürüyor.
İZDEDA Başkanı Haydar Özkan, İzmir’de çok sayıda riskli yapı olduğuna dikkat çekerek, binasını yenilemek isteyen yurttaşların yaşadıkları sorunları kamuoyuyla paylaştı.
İNSANLAR NELER ÇEKTİLER ANLATMAK ÇOK ZOR
Dernek başkanı olarak, kentsel dönüşümle ilgili mağdur olan yurttaşlardan çok sayıda şikayet aldığını ifade eden Özkan, “Herkes kentsel dönüşümden bahsediyor ancak bunun üzerine eğilen kimse yok. Biz konuyla ilgili acı çekmiş insanlar olarak, dernek olarak üzgünüz. İnsanları harekete geçirmeye çalışıyoruz, onlara destek olmak için mücadele ediyoruz. Buradaki sorunları, kaygıları dile getiriyoruz. Maalesef çok fazla kişinin ilgisini çektiğini düşünmüyorum. Kentsel dönüşümle ilgili mağduriyet yaşayan vatandaşlardan o kadar çok mesaj alıyorum ki… İnsanlar neler çektiler anlatmak hiç kolay değil. Bazı müteahhitler, farklı ilişkiler içindeki yöneticiler, müteahhit bulan aracılar, komisyoncular… Bunlar sıkıntılar yarattılar. Mesela bazı aracılar geldiler ve müteahhitleri insanlarla buluşturdular. Ancak daha sonra sorunlarla hiç ilgilenmediler. Bu aracı arkadaşlar paralarını almışlar. Daha sonra firma yeterlilik derecesi ve gücü olmadığı için batıyor, konkordato ilan ediyor. Bu durumda müteahhit ile vatandaş ortada kalıyor” diye konuştu.
TEK ÇİVİ ÇAKILMAYAN PROJELER VAR
Kentsel dönüşüm sürecinde mağdur olan yurttaşların yaşadıklarından örnekler veren Özkan, “Bir vatandaş bana ulaştı. İki sene önce sözleşme imzalamışlar ama iki yıldır tek bir çivi çakılmamış. Halen yapılacağı söyleniyormuş. Vatandaşlar doğal olarak sözleşmeyi fesih edip müteahhit değiştirmek istiyor. Müteahhitten aldıkları yanıt şu, ‘Eğer böyle bir yola girecek olursanız 5 sene evinizi yaptıramazsınız. Ben de mahkemeye veririm.’ Hem konutları yapmıyor hem de mahkemeye vereceğini söylüyor. İşleri sürüncemede bırakan çok sayıda müteahhit var.
RUHSAT BEKLEDİĞİNİ SÖYLÜYOR AMA BAŞVURU BİLE YAPMAMIŞ!
Mesela bazıları sözleşmeleri imzalıyor, belediyeden ruhsat alamadığını, belediyenin geciktirdiğini söylüyor. Daha sonradan öğreniyoruz ki müteahhit, belediyeye ruhsat başvurusu bile yapmamış. Kimisi müracaat etmiş ama evraklarının eksik olduğunu biliyor, evraklarını tamamlaması 6 ay sürüyor. Bu arada da vatandaştan parasını alıyor, topu belediyeye atıyor. Çok acayip şeyler dönüyor. Yaşananlarla ilgili kimsenin elini taşın altına koyduğu da yok” açıklamasında bulundu.
“BENİ ELLEMEYİN, BEN EVİMDE ÖLMEYE RAZIYIM!”
Sadece Bayraklı bölgesinde dönüşüm bekleyen bin 150 konut olduğunu hatırlatan Özkan, yurttaşların bunu yapmaya gücünün yetmediğini ifade ederek şöyle konuştu:
“Bayraklı ve Bornova bölgesinde Büyükşehir Belediyesi’nin yapmış olduğu kontroller var. Bu kontroller sonucunda dönüşüme girmesi gereken riskli yapılar var. İlçe belediye başkanlarına durumu anlattık ama hiçbir gelişme olmadı. Kimse ilgilenmiyor, vatandaş kimseye güvenmiyor. Bayraklı’da bin 150 bina sorunlu. Bununla ilgili ev sahiplerine mesaj atıldı. Ancak çok ciddi ekonomik sorunlar olduğu için ev sahipleri harekete geçemiyor. Bayraklı’da 2026 yılının ekim ayında emsal bitiyor. Diğer ilçelerin emsalleri bitti. O zamana kadar ruhsat alınması lazım. Bu noktada insanlar hem kredi hem de kira ödeyecekleri için binasını yenilmeye yanaşmıyor. Kimse onlara şuradan size bir ev vereyim ya da kira yardımı yapayım demiyor. Devletin verdiği kira yardımı 6 bin 500 lira. İzmir’de ev kiraları 30 bin lira. Bu aradaki farkı kimse karşılamıyor. Vatandaş ne yapsın… Vatandaş diyor ki beni ellemeyin, ben evimde öleyim. Buna razıyım diyor.”
KENTSEL DÖNÜŞÜMDE YURTTAŞLARA UYARILAR
Kentsel dönüşüm sürecinde ev sahiplerinin dikkat etmesi gereken konuları da aktaran Özkan, “Maalesef müteahhitlikle ilgisi olmayan insanlar günümüzde bu işi yapıyor ya da müteahhitlik yapıp bir veya iki bina yapabilecek insanları 10-15 bina yapmaya sürükledik. Onlar da fiyat yükselttiler. 2, 2 buçuk milyonluk evlere 5 milyon fiyat çektiler. Yapmadıkları işlerin parasını önden istediler. Yapmadığınızı işin parasını neden istiyorsunuz, batıyor musunuz? Tüm bunlar kafa karışıklığı yaratıyor. Biz sizin yaptığınız işi bir görelim ona göre para yatıralım. Çok enteresan fiyatlar isteyenler var. Vatandaşın bunlara dikkat etmesi lazım. Bana göre bir müteahhit havuzu olması gerekiyor. Aksi takdirde her önüne gelen müteahhidim diye ortaya çıkarsa bu sorunlar bitmeyecek. Kentsel dönüşüm ciddi bir iştir” dedi.
