Derinleşen ekonomik kriz işsizlik ödeneğinin enflasyon karşısında erimesine sebep olurken, mevzuattaki ağır koşullar nedeniyle işsizlik maaşına erişim de zorlaşıyor. BirGün Gazetesi’nden Havva Gümüşkaya’nın haberine göre, Brüt asgari ücretin yüzde 43’üne karşılık gelen 14 bin 217 lira düzeyinde kalan ödeneğe, Mart 2002’den bu yana 22 milyon 942 bin 902 kişi başvurdu, yalnızca 12 milyon 263 bin 161 kişi ödenek almaya hak kazandı. Başvuran yaklaşık her iki işsizden biri fondan yararlanamadı.
2,3 MİLYON İŞSİZ FAYDALANAMADI
TÜİK'in son verilerine göre resmi işsiz sayısı Ocak 2026’da 2 milyon 819 bin kişi oldu. Aynı döneme ilişkin İşsizlik Sigortası Bültenleri’ne göre işsizlik ödeneği alabilenlerin sayısı 553 bin 497 oldu. Böylece Ocak 2026’da resmi işsizlerin sadece yüzde 19,6’sı işsizlik ödeneği alabildi. Yüzde 80,4'üne karşılık gelen yaklaşık 2,3 milyon işsiz ise ödenekten faydalanamadı.
KAYNAKLAR SERMAYEYE AKTARILIYOR
İşsizlik Sigortası Fonu Şubat 2026 bülteni verilerine göre, Fon’un işsizleri koruma işlevi giderek zayıflarken kaynaklar, işverenlere teşvik ve destek adı altında aktarılıyor. 2026’nın Ocak-Şubat döneminde Fon’un toplam geliri 103 milyar 549 milyon liraya ulaşırken toplam gideri 53 milyar 496 milyon lira oldu. Aynı dönemde işsizlik ödeneği için 17 milyar 997 milyon lira harcandı. İşverenlere “teşvik ve destek ödemeleri” kaleminden 14 milyar 606 milyon liralık harcama yapıldı.
GİDERLERİN YÜZDE 40’I İŞVERENLERE!
Fon’un işveren ağırlıklı kullanımını gösteren bir diğer kalem olan İşbaşı Eğitim Programları için ise 6,8 milyar TL harcandı. Böylece işverene aktarılan tutar Ocak-Şubat döneminde 21,4 milyar TL’ye çıktı. Böylece iki ayda fon giderlerinin yaklaşık yüzde 40’ı işverenlerle ilişkili kalemlereharcanırken işsizlere yapılan doğrudan ödeme, giderin yüzde 33,6'sı düzeyinde kaldı.
İŞSİZLİK SİGORTASI FONU NEDİR?
İşsizlik Sigortası Fonu, işçinin brüt ücretinden yapılan yüzde 1’lik kesinti, işverenin işçi adına ödediği yüzde 2’lik katkı ve devletin yüzde 1’lik payıyla oluşuyor. Şubat itibarıyla Fon'un toplam varlığı, 678,5 milyar TL'ye ulaştı. Hak kazanabilmek için kendi isteği dışında işsiz kalan sigortalının işten ayrılışın ardından 30 gün içinde İŞKUR’a başvurması, iş sözleşmesinin sona ermesinden önceki son 120 gün çalışmış olması ve son üç yıl içinde en az 600 gün prim ödemiş olması gerekiyor. Öte yandan işsizlik maaşının miktarı aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde 80'ini geçemiyor. 2026 için belirlenen brüt asgari ücret 33 bin 30 lira düzeyinde bulunuyor. Yasaya göre 2026’da en düşük (taban) işsizlik ödeneği 13 bin 212 TL brüt, en yüksek (tavan) ise 26 bin 424 TL brüt olarak belirlendi. Ancak işsizlik ödeneğinin ortalaması, brüt asgari ücretin yüzde 43'ünü ifade eden 14 bin 217 lira düzeyinde kalıyor. Ayrıca prim gün sayısına bağlı olarak işsizlik ödeneği en az 6 ay en fazla 10 ay alınabiliyor.
