İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin iştiraki şirketlerinden olan İZDOĞA A.Ş.’ye yönelik soruşturma kapsamında şirketin geçmiş döneme ait işlemlerinden usulsüzlük ve hata tespitine dair soruşturma başlatıldı.
Soruşturma kapsamında İzmir Büyükşehir Belediyesi önceki dönem Belediye Başkanı Tunç Soyer, İZDOĞA eski Genel Müdürü Özkan Baturu ile İZBETON davasından halihazırda tutuklu bulunan Heval Savaş Kaya ve İZBETON eski Genel Müdür Yardımcısı Hüseyin Şimşek savcılıktaki sorgularının ardından hakim karşısına çıkarıldı.
Hakim karşısına çıkıp tekrar tutuklanan Kaya’nın ifadesi ortaya çıktı.
“CEMİL TUGAY YEMEDEN İÇMEDEN İZBETON’A İÇ DENETÇİ YOLLADI”
Kaya, ifadesinde Soyer’in başkanlık görevinin bitmesinin ardından İZBETON A.Ş. Genel Müdürlük görevinden istifa ettiğini söyledi. Mevcut Belediye Başkanı Cemil Tugay’ın Kaya’nın istifasının ardından iç denetçi yolladığını, “Yukarıda yazılı bulunan kimlik bilgileri doğrudur ve bana aittir. Ben üzerime atılı suçun ne olduğunu anladım. Ben tam tarihini bilmemekle birlikte Temmuz 2019 yılında İzbeton A.Ş. Genel Müdürü olarak atandım. Bu görevimi 08/04/2024 tarihine kadar devam ettirdim. Göreve atamamı gerçekleştiren şahıs ya da kişi o dönemin İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı olarak seçilen Tunç SOYER idi. Ancak daha sonra Tunç SOYER'in 2024 Yerel Seçimlerinde Cumhuriyet Halk Partisinin belediye başkan adayı yapılmaması ve 31/03/2024 seçimlerinde Cemil TUGAY'ın belediye başkanı seçilmesi ve mazbatasını almasından sonra yani birkaç gün içinde İzbeton A.Ş. Genel Müdürlüğünden istifa ederek ayrıldım. Yine tam tarihini bilmemekle birlikte ay bazından emin olarak Cemil TUGAY Ocak 2024 yılının ortalarında CHP İzmir Büyükşehir Belediye Başkan Adayı olarak ilan edildi. Yani Tunç SOYER'in bu tarihten sonra CHP'nin ve İzmir Büyükşehir Belediye Başkan Adayı olma ihtimali ortadan kalktı. Sonra ben 08/04/2024 tarihinde görevden ayrıldıktan sonra Cemil TUGAY yemeyip içmeyerek 2-3 gün sonra İzbeton A.Ş.'ye iç denetçiler gönderdi. Muhtemelen belediye başkanlığındaki ilk icraatı da budur” sözleriyle aktardı.
“TUGAY KOMPLEKSİNDEN VE HUSUMETİNDEN DOLAYI DENETÇİLERİ GÖNDERDİ”
Tugay’ın iç denetimcileri ‘husumet’ sebebiyle gönderdiğini belirten Kaya, “Cemil TUGAY da bir önceki dönemde Karşıyaka Belediye Başkanı iken parti içindeki siyasi meselelerden dolayı bana karşı bir husumeti olduğunu düşünüyorum. Muhtemelen kompleks yaptığı, kabullenemediği ve iç dünyasında büyüterek hesaplaşma konusu haline getirdiği duygularla ilk icraatı olarak Izbeton A.Ş.'ye iç denetçileri gönderdiğini düşünüyorum” dedi.
“TUGAY’IN İMZALADIĞI RAPORLARLA İHBAR EDİLDİM”
Tutuklanma gerekçesi olarak iç denetim raporlarının dayanak gösterildiğini belirten Kaya, üstü kapalı olarak Tugay’u muhbirlikle suçladı ve “Belki malumunuzdur bu iç denetim raporlarının dayalı olarak Savcılık Makamına hatırladığım kadarıyla beş ayrı suç duyurusunda bulunuldu. Bu suç duyurularının tamamı iç denetim raporlarına dayanılarak ihbar eden olarak İzmir Büyükşehir Belediyesinin geçtiği, Cemil TUGAY'ın bizzat şahsen imza attığı evraklarla yapıldı. Halbuki iç denetim raporlarının tamamı eksik araştırma, eksik hukuki bilgi, gizli ve kötü niyetler ve az önce bahsettiğim hesaplaşma duyguları ile hazırlanmıştır” dedi.
“ALEYHİME DEDİKODU GELİŞTİRİP, KENDİLERİ İNANDILAR”
Tugay’ın kendi aleyhine dedikodu geliştirdiğini ifade eden Kaya, ayrıca iç denetim süreçlerine dair detaylı bilgiler vererek, “Aleyhime önce bir dedikodu geliştirildi. Sonra bu dedikoduya kendileri inandılar. Yaptıkları araştırmalarda inandıkları dedikoduların karşılığının olmadığını gördüler. Aradıkları gerçeği bulamayınca gerçek üretmeye başladılar. Söz konusu iç denetim raporları az önce de bahsettiğim gibi taraflı, kötü niyetli, suç uydurma maksatlı, yargı makamlarını yanıltma niyetli, kurgusal, iç denetim yönetmeliğine uygun şekilde elde edilmemiş, usulsüz ve bu nedenle de delil olamayacak raporlardır. Açıkça suç uydurulmuş, özel hukukta bile bir mesele olup olmayacağı tartışılacak konular Savcılık makamının önüne suç tarif edilerek konulmuştur. Halbuki iç denetim yönetmeliği açıktır. Herhangi bir konuda usulsüzlük olduğuna ilişkin bir iddia ortaya çıktığında iç denetçiler iç denetim yönetmeliğine göre inceleme yapar. İncelemeyi yaparken ilgili tarafların tamamını dinler. Kurumun kendi içinde çözebileceği meseleler olduğunda kurum içinde meseleyi çözer ve dosyayı kapatır. Zira iç denetim mekanizmasının kurulmasının temel maksadı iç denetim mekanizmasını işletmek ve Teftiş Kurulları ile Savcılıkların üzerine düşen iş yükünü azaltmaktır. Velev ki iç denetim mekanizması içerisinde çözülemeyecek bir sorunun tespiti halinde mesele öncelikle kurumun teftiş kuruluna intikal ettirilir. Teftiş kurulu da gerekli incelemeyi yaptıktan sonra meselenin bir hukuki mesele olup olmadığının, hukuki mesele ise özel hukuka mı ceza hukukuna mı tabi olup olmadığına göre genel hükümlere göre dava açılması için ilgili kuruma veya ceza hukukuna göre işlem yapılması için Savcılığa dosyayı intikal ettirir” diye konuştu.
“İÇ DENETİM RAPORU DIŞINDA İNCELEME YAPILMAMIŞ”
Kendilerinin tutuklanmasına gerekçe olarak gösterilen dosyada iç denetim sürecinin sağlıklı işletilmediğini belirten Kaya, “Bizim dosyaya baktığımızda daha teftiş bile tamamlanmadan, iç denetim süreçleri devam ettirilirken başta ben şahsım olmak üzere ilgili birimdeki diğer çalışanlardan herhangi bir ifade alınmadan iç denetim yönetmeliğinde belirtilen hususlara uyulmaksızın dosya doğrudan Savcılığa intikal ettirilmiştir. Ben yukarıda detaylı izah ettiğim üzere anlatmak istediğim şey şudur. Usule uygun olmayan bir şekilde delil toplanmıştır. Bunun önemi şudur. Tevdi raporu ile Savcılığa sunulan evraklar ile bilirkişi raporu alınmıştır. Bilirkişi iç denetim raporu dışında herhangi bir bilgi ve belgeyi incelememiş, kurumdan herhangi bir belge talep etmemiş, ihale dosyalarını incelememiş, anket hizmeti alınan firmaların cari kayıtlarını incelememiş ve ne yazık ki iç denetim raporlarını aynen alarak kes yapıştır yöntemi ile bir rapor oluşturmuştur. Bu nedenle bilirkişi raporu da usulsüz yaratılan delillere dayanmakta ve eksik ve yetersiz inceleme ile oluşturulduğundan hatalıdır. Keza bilirkişiler içdenetim raporlarında yapılan hataların tamamını kendi raporlarına yansıtmışlardır. Bu dahi bilirkişi raporunun kopyala yapıştır yöntemi ile hazırlandığını göstermektedir” ifadelerini kullandı.
“ZARAR MİKTARINI TESPİTTE BİLE HATAYA DÜŞÜLMÜŞ”
İncelemelerde hata olduğu için açıklanan kamu zararının daha düşük olduğunu belirten Kaya, “Şöyle ki, şirketlerin cari kayıtları incelenmiş olsa idi kamu zararı iddiası ile belirtilen rakamın 1.488.700,00 TL değil bunun çok altında olduğu tespit edilebilecekti. Zira bir bilirkişinin incelemesi gereken husus kendi uzmanlık alanına ilişkin olup mümkün derece hukuki değerlendirmelerden kaçınmaktır. İsnat edilen suçun unsurlarından olabilecek zarar miktarını tespitte bile hataya düşebilecek eksik inceleme ile oluşturulmuş olan bir bilirkişi raporuna dayanılarak tarafıma suç isnadı mümkün değildir. Diğer tarafta bilirkişi raporunun diğer bir eksikliği de: yine iç denetim raporundan kopyala yapıştır olarak taşınan İzbeton A.Ş.'nin faaliyet konusu dışında kalan konularda faaliyette bulunduğu tespitidir” dedi.
“BİLİRKİŞİ RAPORUNUN YOK SAYILMASINI TALEP EDİYORUM”
Bilirkişi raporundaki hatalara değinen Kaya, “Yukarıda bahsettiğim gibi iç denetim raporları kötü niyetli olmakla birlikte hangi hukuki bilgi ile oluşturulduğu belli olmayan bu tespite yine hem hukuki bilgi eksikliği ile ve hem de yasaya aykırı olarak hukuki bir değerlendirme ile suç atfedilmesi mümkün değildir. Şöyle ki; anket yaptırılıp yaptırılmayacağı hususu şirket ana sözleşmesine derecelendirecek bir faaliyet olmayıp faaliyetlerin etkisinin ölçülmesidir. Yani şirketin olağan iş ve işleyişine ilişkin işlemler gibidir. Mesela şirkete personel almak, mesela dışarıdan şirkete yemek almak, mesela dışarıdan araç kiralamak, mesela ofis kiralamak bunlar şirket ana sözleşmesinde olması gereken hususlar olmayıp, bunlar şirketin iş ve işleyişi ile ilgilidir. Biz eğer anket hizmeti almayıp anket hizmeti veriyor olsa idik bunun ana sözleşmede yer alıp olmayacağı tartışmasını yapabilirdik. Özetle, iç denetim raporunda ve buna dayalı olarak bilirkişi raporunda belirtilen şirketin ana sözleşmesi içerisinde yer alıp almaması üzerinden tarafıma yöneltilen isnadı kabul etmem mümkün değildir. Keza bu bilgi de yanlış ve eski ve ezbere bir bilgidir. 6102 Sayılı TTK'ya göre şirketler faaliyet alanına girmeyen konularda da faaliyette bulunabilirler. Bu nedenle bilirkişilerin yasaya da aykırı olarak hukuki değerlendirmede bulunmalarını kabul etmemekle birlikte Savcılık makamının alanına giren hukuki nitelendirmede bilirkişi raporunun yok sayılmasını talep ediyorum” diye konuştu.
“YAPILAN ÖLÇÜMLER TÜM KURUMLARDA YAPILAN BİR ÖLÇMEDİR”
İZBETON A.Ş.’nin ‘anket’ yaptırması konusuna değinen Kaya, “İzbeton A.Ş. İzmir'in tamamında yani otuz ilçede çok farklı alanlarda asfalttan, parkeye, kentsel dönüşümden kent mobilyaları imalatına, hafriyat alanından Kemeraltı'nın alt yapısının yenilenmesine, birçok alanda faaliyet gösteren belediyenin de önemli ve görünür yüzlerinden biridir. İzbeton A.Ş.'nin %99'u İzmir Büyükşehir Belediyesine aittir. Ortak olarak İzmir Büyükşehir Belediyesinin yetkili temsilcisi İzmir Büyükşehir Belediye Başkanıdır. Dönemin başkanı ise Tunç SOYER'dir. Keza İzbeton A.Ş.'nin TTK'ya göre oluşturulmuş olan Yönetim Kurulunun Başkanı da dönemin belediye başkanı Tunç SOYER'dir. İzbeton A.Ş.'nin İzmir'in tamamında faaliyet göstermesi ve yerel yönetimler alanında çok önemli alanlarda faaliyet göstermesi ve belediyenin önemli ve görünür yüzlerinden biri olması sebebiyle İzbeton A.Ş.'nin tanınırlığı, hizmet kalitesinin başarısı, bilinirliği ve bunu belediye başkanına etkileri önemli ve faaliyet yönünün belirlenmesi önemlidir. Bu nedenle de bu ölçümlerle İzbeton A.Ş.'nin faaliyet yönünün belirlenmesi, faaliyetlerinin kalitesinin arttırılması ve bunların başkanın başarısının etkileşimi ile ölçülmesi olağan, anlaşılabilir, tüm belediyelerde yapılan ve hatta tüm kurumlarda yapılan bir ölçmedir. Zira ölçemediğiniz şeyi yönetemez ve kontrol edemezsiniz. Bu işlemler belediye başkanının ölçülmesi anlamına gelmemektedir. Bu işlemler belediye başkanının siyasi faaliyetlerinin ölçülmesi anlamına gelmemektedir. Bu ölçüm yapılan faaliyetlerin yönetim kurulu başkanınıza ve şirketin ortağının temsilcisine olan etkililerinin ölçülmesidir” dedi.
“TUGAY’IN ADAYLIĞI KESİNLEŞTİKTEN SONRA ANKET YAPILDI, SEÇİMLE UYUŞMUYOR”
Anket tarihlerini açıklayan Kaya, tarihlerle iç denetim raporunda iddia edildiği gibi seçimlerin uyuşmadığını belirterek, “Toplamda üç adet anket bulunmaktadır. Üç adet anketin tarihlerine bakar iseniz; biri 15/05/2023, diğeri 08/09/2023, bir diğeri 23/02/2024'tür. İç denetim raporundaki ve ona dayanan bilirkişi raporundaki iddia şudur. Siyasi seçim anketi yaptırıldığı iddia edilmiştir. Halbuki anket tarihlerine baktırıldığında, alınan hizmetlerin tarihlerine baktırıldığında 15/05/2023'te yerel seçimlere ilişkin bir seçim yoktur. Keza 08/09/2023 tarihinde yerel seçimlere ilişkin bir seçim yoktur. Keza 23/02/2024 tarihinde ise zaten CHP'nin İzmir Büyükşehir Belediyesi adayı kesinleşmiş ve Cemil TUGAY olmuştur. Bu nedenle bahsi edilen anketlerin siyasi seçim kaygısı ile yapılıyor olmasının makul bir izahı yoktur. Tamamen iç denetim raporunun suç uydurma kastı ile ortaya attığı bir iddiadır. Keza anket miktarlarına bakılırsa; anket miktarları o günkü şartlara göre fahiş değildir. O günün piyasa koşullarına göre normal kabul edilebilecek ölçüttedir. Zira İzmir Büyükşehir Belediyesine ait İzbeton A.Ş. bir anonim şirket olarak her yıl düzenli genel kurullar yapmaktadır. Bu genel kurullarda İzbeton A.Ş.'nin tüm iş ve işlemleri alanında uzman belediye çalışanları tarafından incelenmekte, yönetim kurulu üyelerine sunulmakta ve genel kurullarda tüm iş ve işlemler ibra edilmektedir. Söz konusu anket işlemleri ise takip eden genel kurullarda alanında uzman kişiler tarafından incelenmiş ve şirketin ortağı tarafından ibra edilmiştir. Keza faaliyet raporlarını onaylayan yönetim kurulu da herhangi bir itirazda veya şerhte bulunmamış, faaliyet raporunu onaylamıştır. TTK'na göre de bütün işlemler usulüne uygun olarak tamamlanmıştır” açıklamasında bulundu.
“MASAK VERİLERİNDE ALEYHİME FİİL OLUŞTURULABİLECEK TESPİT YOKTUR”
MASAK rapor ve verilerinde aleyhine bir durum olmadığını belirten Kaya, “Bugüne kadar İzbeton A.Ş.'de ben görevimden ayrıldıktan sonra İzbeton A.Ş. tarafından aleyhime herhangi bir alacak veya tazminat davası açılmamıştır. Bir özel hukuk kişisi olarak İzbeton A.Ş.'nin benim görevim ile ilgili bir zararı var ise dahi bununla ilgili genel hükümlere göre aleyhime dava açması gerekirdi. Bu bile ihbarın gerçeği ortaya çıkarma niyetinde olmadığını, kişisel husumetler ile tarafıma yönelinmiş olduğunu göstermiştir. Yargılama sonunda tarafımın ihmali veya kusuru nedeniyle şirketin bir zararı doğması halinde zararları karşılayacağımı kabul ediyorum. Şu ana kadar tarafımca bir ödeme yapılmamıştır. Ayrıca belirtmek isterim ki; MASAK'tan temin edilen verilerin incelenmesinde de aleyhime bir fiil oluşturabilecek herhangi bir tespit yapılmadığı da bir vakıadır. Üzerime atılı suçlamayı kabul etmiyorum. Savunmam ve söyleyeceklerim bunlardan ibarettir” dedi.
