ABD ve Kanada için 'yangın sezonu' tehlikesi!

Rekor sıcaklıkların etkisindeki ABD ve Kanada'nın batı kesimleri, her yıl görülen yangın sezonuna bu yıl tehlikeli koşullar altında girdi. Bu yılki orman yangınlarının geçen yıllara göre daha yıkıcı ve şiddetli olma ihtimali bir hayli yüksek.

POLİTİKA 15.07.2021, 08:29 15.07.2021, 08:31
ABD ve Kanada için 'yangın sezonu' tehlikesi!

Rekor sıcaklıkların etkisindeki ABD ve Kanada'nın batı kesimleri, her yıl görülen yangın sezonuna bu yıl tehlikeli koşullar altında girdi.

Bu yılki orman yangınlarının geçen yıllara göre daha yıkıcı ve şiddetli olma ihtimali bir hayli yüksek. Uzmanlar da bu yıl yaşanacak yangınların tehlikesi konusunda uyarılarda bulunuyor.

Kırsal alanlardaki kontrol edilemeyen yangınlarla ilgili çalışmalar yapan Alberta Üniversitesi'nden Dr. Mike Flannigan, yangınların üç temel zemini olduğunu söylüyor:

  • Yakıt
  • İnsan kaynaklı ya da yıldırım sonucu tutuşma
  • Sıcak, kuru ve rüzgarlı hava koşulları

Flannigan, "Günden güne koşullar değişebiliyor ancak Kanada ve ABD'nin batısında görülen olağanüstü kuraklık, yangın potansiyelinin doruğa çıkmasına neden oluyor" diyor.

ABD Kuraklık İzleme verilerine göre, ülkenin yarısı farklı düzeylerde olmak üzere kuraklığın etkisi altında. Batı eyaletlerindeyse kuraklık "olağanüstü" düzeye yükseliyor.

ABD grafik
BBC

Bu yıl Haziran ayında Kanada'nın batısında sıcaklıklar tüm zamanların rekorunu kırdı. British Columbia bölgesindeki Lytton yerleşiminde 49,6 santigrat derecelik sıcaklıklar kaydedildi.

Bu durum bir dizi orman yangınını tetikledi ve yılın bu zamanlarına göre şimdiye kadar görülmeyen genişlikte alan kül oldu.

ABD'nin batısında da benzer bir tablo hakim.

Bu yıl yüksek sıcaklıklar nedeniyle dağ tepelerinde kar örtüsünün bulunmaması da endişe yaratıyor. Kar örtüsü, genellikle yangınlara karşı bariyer görevi görüyor ve kuraklık şartlarını hafifletiyor.

Uzmanlar bu durumun yangınlara davetiye çıkardığı uyarısını yapıyor.

Yangın sezonu normalde ABD'nin güneybatısında Arizona gibi eyaletlerde başlar. Yaz sonlarında ise California ve ardından Oregon ve Washington gibi kuzey bölgelere doğru devam eder.

Bu yıl ise ABD'deki yangın sezonunun çok daha erken başladığının işaretleri var.

Şimdiye kadar yangınlar nasıl seyretti?

Arizona'da bu yıl yanan toplam arazi alanı, 2018 ve 2019'u geride bıraktı. Geçen yıl, 2011 hariç son 10 yılın en büyük yangını kaydedilmişti.

California'da ise 2020'nin aynı dönemine göre bu yıl 17 bin hektar daha fazla alan yandı. Geçen yıl 1 milyon 600 bin hektardan daha fazla alan yanmıştı. Bu alan, eyalet tarihinde bir rekor.

California'da yanan arazilerin toplam alanı. (2002 - 2020). .

ABD'nin batı kıyısında geçtiğimiz yıl görülen devasa yangınlara henüz rastlanmadı ancak olağanüstü kuraklık şartlarında büyük yangınların tekrarlanmasından korkuluyor.

ABD genelinde, yangınlarla kül olan toplam arazilerin sayısında ciddi artış gözlemlenebiliyor.

ABD'de yanan arazilerin toplam alanı. (1983-2020). .

Kanada'da ise yanan alanlarda yıldan yıla ciddi artış görülmekle birlikte, 10 yıllık ortalamayı ele alan araştırmalar geçtiğimiz 10 yılın kaygı verici bir yükselişe sahne olduğunu ortaya koyuyor.

Dr. Flannigan, 1960-70'lerde 1 milyon hektar düzeyinde olan yangın alanının bugün 2,6 milyon hektara ulaştığını kaydediyor.

Kanada'da yılın bu zamanına kadar yanan alanlar, 10 yıllık ortalamanın üzerinde. British Columbia bölgesinde ise şimdiden 90 bin hektar alan kül oldu.

British Columbia bölgesinde yanan alanlar. Her yıl Nisan'dan bir sonraki Mart'a kadar toplam yanan alanlar. 2021 verileri 1 Nisan-11 Temmuz arasını kapsıyor..

Flannigan, "British Columbia'da yangın sezonu Temmuz ortasında başlardı, Ağustos'u ve Eylül başını kapsardı. Bu yıl ise bu genişlikte ve yoğunlukta yangınlar oldukça erken başladı" diyor.

İklim değişikliği, yangınların artışına neden oldu mu?

ABD ve Kanada'da yıldırım düşmeleri, insan faaliyetleriyle kıyaslandığında yangınlara daha çok neden oluyor.

Ancak bilim insanları, iklim değişikliğinin, daha yoğun ve daha uzun süren yangın sezonlarının ortaya çıkmasında etkili olduğu görüşünde. Sıcaklığın yüksekliği ve daha kuru iklim şartları, bunun öncelikli nedenlerinden.

Dr. Flannigan, "Daha sıcak hava, daha çok yıldırım ve daha uzun yangın sezonları demek. Ortalama olarak daha çok yangın göreceğiz ve yangınlarla yaşamayı öğrenmemiz gerekecek" diyor.

Tek tek her doğa olayını küresel ısınma ile ilişkilendirmek pek doğru olmasa da, iklim araştırmacıları Kanada ve ABD'deki yüksek sıcaklıkların "iklim değişikliği olmadan görülemeyeceği" konusunda hemfikir.

Jack Goodman ve Jake Horton bildirdi.

(BBCTÜRKÇE)

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner240
Günün Karikatürü Tümü
banner96
banner177
banner241
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Rizespor 14 25
4. Pendikspor 14 25
5. Bodrumspor 15 25
6. Keçiörengücü 14 25
7. Boluspor 14 25
8. Bandırmaspor 15 24
9. Manisa FK 14 23
10. Sakaryaspor 16 22
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 15 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Anket Tümü
Olası bir erken seçimde veya 2023'te Millet İttifakı'nın Cumhurbaşkanı adayı kim olmalı?