Meslek hastalığı Mahsun’un ciğerlerinde! Nakil bekliyor

Mahsun Kocaağa, 18 yaşındayken Mardin’den İzmir’e gelmiş, diş laboratuvarında işe başlamış. 10 yıl sonra kendisini yakalayan silikozis nedeniyle şimdi ciğer nakli bekliyor.

GENEL 30.09.2020, 13:42 30.09.2020, 14:07
Meslek hastalığı Mahsun’un ciğerlerinde! Nakil bekliyor

Kot taşlama işinde çalışan işçilerin kısıtlanmış hareketleri, çökmüş bedenleri, kireç rengine dönmüş yüzleri ve çukura gömülmüş gözlerinde silikozis hastalığını görüp tanımıştık. Toplum uzun yıllar, silikozis hastalığını kot taşlama işçilerinin hastalığı olarak algılamaya devam etmişti.

Silikozisin pençesine aldığı, başka bir meslek grubu da diş protez laboratuarlarında çalışan diş teknisyeni ve teknikerleri. Onlardan biri olan Diş Teknisyeni Mahsun Kocaağa ile buluşmaya gittiğimde yanında İzmir Diş Teknisyenleri ve Teknikerleri Derneği Başkanı Cihan Köseoğlu da vardı. Uygun bir mekanda oturmak için yürümeye başladığımızda, Mahsun’un yürürken zorlandığı ve hareketlerinin kısıtlılığı göze çarpıyordu.

Oturup sohbet etmeye başladığımızda, Mahsun hikayesini anlatırken “Bu illete ben yakalandım, başkası yakalanmasın” yaklaşımı içindeydi. Mahsun, Mardin’den 18 yaşında İzmir’e gelmiş, diş laboratuvarında işe başlamış. 2013 yılında Milli Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Genel Müdürlüğünden Diş Protez Yardımcılığı Personel Eğitimi sonucunda sertifika da almış.

PATRONUN İLK TEPKİSİ: SİGARADANDIR!

Kafenin garsonu ne içersiniz dedikten sonra çay ve ayran siparişimizi veriyoruz. Mahsun, garsonun getirdiği ayranını içerken, hem onun anlattıklarını hem de ciğerini dinlemeye çalışıyorum, sanki anlayacakmışım gibi... Kocaağa Dokuz Eylül Üniversite Hastanesi Sağlık Kurulundan aldığı 19 Ağustos 2010 tarihli raporu gösteriyor. Raporun tanı bölümünde pnömokonyoz, silisyum içeren tozlara bağlı J62 kodu düşülmüş. Raporun öyküsü de Mahsun’un hikayesi gibi uzun, karar bölümü ise daha kısa “pnömokonyoz” düşünülmüştür... Pnömokonyoz bir meslek hastalığıydı. Kabul edilen son tanımlaması ise akciğerlerde inorganik tozların birikmesi ve buna karşı gelişen doku reaksiyonuydu. Mardin’den İzmir’e geldikten yaklaşık 10 yıl sonra silikozis meslek hastalığı onun ciğerlerine yapışıyor.

Bu hastalıktan ölen diş teknisyenlerini, teknikerlerini duymuş. Belki çaresizlik belki de biraz duyarsızlık, çalışmaya devam etmiş. Raporu işyerine götürmüş, patronun ilk tepkisi sigaradandır olmuş. Suçlu her zaman olduğu gibi işçi olmuş. Yoksa daracık bir odada insan sağlığına zararlı olan tozlara maruz kalmasının bir ilgisi olur mu?

Reklam

DİŞ TEKNİSYENLERİNDE PNÖMOKONYOZ

Bu arada İzmir Diş Teknisyenleri ve Teknikerleri Derneği Başkanı Cihan Köseoğlu konuşmaya katılıyor. Cihan da diş teknikeri örgütlenme çalışması nedeniyle kara listede. Sadece 2011 yılında ölen 4 meslektaşını anlatıyor. İş Teftiş Kurulu Başkanlığının diş protez laboratuvarlarında meslek hastalıklarının düşürülmesi ve iş güvenliği şartlarının iyileştirilmesi raporundan giriş yapıyor. Bu arada gözüm Mahsun’a takılıyor, Mahsun’un gözleri başka yerlerde dolanıyor. Ara sıra kafasını sallıyor. Söze giriyor. Cihan Köseoğlu’nun anlattıklarını onaylıyor. Silikozisten ölen arkadaşlarının cenazesine birlikte gitmişler.

Raporlar, rakamlar, teknik terimler içinde sohbet devam ediyor. Bir ara ayranı biten Mahsun’a “Ayran içer misin” diyorum, gözlerini diktiği yerden usulca başını kaldırarak, “Yok abi, sağ ol” diyor. “İç ciğerlerine iyi gelir” diyorum kendi sessimin sessizliğinin içinden.

Cihan, sendikal örgütlenmeden, dernekleşmeyi anlatırken Tüberküloz ve Toraks dergisinin araştırmasından söz ediyor. Araştırmada 36 diş teknisyeni üzerinde yapılan sağlık taramasında, bu teknisyenlerin yaklaşık yarısında nefes darlığı ve balgam gibi yakınmalarla, beş kişide de pnömokonyoz ile uyumlu bulgular saptandığını aktarıyor.

GEÇİM SIKINTISI CİĞERİNE DEĞİL AMA HAYATINA ÇÖKMÜŞ

Mahsun, Cihan’ın söylediklerini başını sallayarak onaylıyor. Mahsun’a dönüp “Raporlardan sonra ne oldu işe devam ettin mi?” diye soruyorum. Patronun kendisini işten çıkardığını, “Bu iş sana uygun değil” dediğini anlatıyor. Mahsun devam ediyor, elindeki bir tomar raporla... Bunlardan 26 Nisan 2016 tarihli DEÜ Hastanesi Meslek Hastalığı Durumu Bildirir Raporu’nun sonuç kısmında son nokta konmuş. “Her türlü hava kirleticisinden uzak çalışması gerekir” diyor. Sonra ne yaptığını soruyorum, “Önceleri çay ocağında çalıştım. Bir süre sonra güçsüzlüğüm artınca kendimde çalışacak takat bulamadım” diyor.

Nasıl geçiniyorsun deyince başka bir boyuta geçiyoruz. Çalışamadığı için geçim sıkıntısı ciğerine değil ama hayatına çökmüş. Sosyal Güvenlik Kurumu Mahsun’a 850 TL maaş bağlamış. İkimizin de yüzünde öfkeyle karışık acı bir tebessüm. “Yetiyor mu” diye o aptalca soruyu sormuyorum. Davalarını anlatmaya başlıyor. Avukatı çok iyiymiş, “Allah razı olsun hiç para almadı” diyor. Mahsun’un patronla davaları ise sürüyor.

İŞTEN ÇIKARILMA KORKUSU ÖLÜMDEN BİLE AĞIR BASIYOR

Kuralsız ve güvencesiz çalışma yaşamının sıradanlaştığı, iş güvenliği önlemlerinin patronlar için maliyetten başka bir anlam taşımadığı ve uygulanmadığı koşullarda artık diş laboratuvarlarında yoğurt-ayran bile maliyet tabii ki. İşten çıkarılma ve kara listeye alınma korkusu silikozisten, ölümden bile ağır basıyor. O yüzden Cihan, arkadaşlarını bir türlü sendikalılaştıramamış. Belki bu yüzden işten çıkarılanlar bir daha iş bulamama kaygısıyla hukuki işlem başlatamamış. SGK, meslek hastalığı kabul edilen bu durumlarda oldukça düşük “İş göremezlik” maaşı bağlıyor. İşte o yüzden Mahsun’lar açlığa mahkum ediliyor. “Git adli tıp kurumuna itiraz et iş görmezlik oranını yükselt” diyorlar.

Mahsun Kocaağa 38 yılık ömrünün son on yılında raporlar, davalar ve hayatın yükü ile uğraşıyor. O şimdi kendisine nakil için uygun bir ciğer bekliyor. Kendisinden önce yüz kişi var. Oturduğumuz yerden ayrılıyoruz, otobüs durağına yürüyoruz. Durakta onu bırakmak istemiyorum, onun bindiği otobüse birlikte biniyoruz. Bizimle aynı gemide olduğunu söyleyenlerle değil ama aynı hayatları yaşayanlarla aynı halk otobüsünde yolculuğumuz devam ediyor.

Ramis SAĞLAM- EVRENSEL

Yorumlar (0)
Günün Karikatürü Tümü
banner96
banner178
20°
parçalı bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Ümraniye 30 44
9. Tuzlaspor 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23
Anket Tümü
Sizce Türkiye'nin en önemli ana gündemi ne olmalı?