07.11.2022, 08:52

Yerel basının idam fermanı

Teknolojinin hızla gelişimi, medya finansının eko sistemini baştan aşağı değiştirdi. Gazeteler 3 ana gelir kaynağı ile yaşamlarını sürdürüyordu.

Satıştan kazanılan para, özel reklamlar ve Basın İlan Kurumu sayesinde devletin verdiği destek bir medya kuruluşunu ayakta tutmaya yetiyordu.

Teknolojinin gelişimi tüketim alışkanlıklarının değişmesine de yol açtı. Artık insanlar gazete almamaya başladı. Tirajlar düştü, satışlar azaldı. Bununla doğru orantılı olarak da reklam gelirleri dibe vurdu. Yerel basının yaşaması ise yüzde 70 oranında devletten aldığı desteğe kaldı.

Habercilik pahalı bir iş. Emek gerektiriyor, ekip çalışması gerektiriyor, teknolojiyi yakından takip etmek gerekiyor, tüm bunlar maliyeti yüksek faaliyetler. Kaliteli içerik, doğru haber üretebilmek için kalifiye gazetecilere, üretilen içeriği hedef kitleye ulaştırmak için de son teknolojiyi doğru kullanmaya ihtiyaç var.

Ama günümüzde her şeyin bedeli ve fiyatı artarken haber neredeyse kitlelere bedavaya ulaşır hale geldi. Her birimiz küresel iletişim devlerinin gönüllü içerik üreticisi, kölesi olduk. Google, facebook, twitter, instagram, linkedin, tik tok ve benzeri çok sayıda dijital platformda her türlü haber (yalan-asparagas) havada uçuşuyor.

Barınma hakkı, eğitim hakkı, sağlık hakkı gibi haber alma hakkı da kamusal bir hak. Bu yüzden de editoryal bağımsızlığın sürdürülebilmesi, haberin tekelden kurtulması, demokrasiyi yerelden güçlendirmek için özgür gazeteciliğin belli kıstaslar dahilinde devlet tarafından ve özerk bir kurum tarafından desteklenmesi elzem. Yoksa basın ve ifade özgürlüğü boş bir söylem olarak kalıyor.

Demokrasiyi, ifade ve basın özgürlüğünü güçlendirmenin bir yolu da yerel basının güçlü olması. Basın İlan Kurumu bu yüzden kuruldu ve 62 yıldır bu doğrultuda hizmet veriyor.

Bu hafta Meclis gündemine bir yasa değişikliği gelecek. Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi görüşülecek. Bu kanun teklifinde bir madde var ki, geçtiği takdirde yerel basının idam fermanı Meclis tarafından verilmiş olacak.

Değişikliğin detayları manşet haberimizde var ancak ben yine kısaca değineyim.

İşin özü şu, bu madde geçerse Kamu İhaleleri bundan böyle yerel gazetelerde değil Elektronik Kamu Alımları Platformu (EKAP) üzerinden yayınlanacak. Bu da yerel gazetelerin yüzde 40 civarında gelir kaybına uğraması anlamına geliyor. Yani pek çok gazete kapısına kilit vuracak ve çok sayıda meslektaşımız işsiz kalacak.

Geçtiğimiz ay çıkartılan ve kamuoyunda Dezenformasyon Yasası olarak bilinen yasayı da kadük hale getiriyor bu değişiklik teklifi. Öyle ki yeni çıkan yasa daha uygulanmadan işlevsiz bırakılıyor. Konuyu iyi bilen iyi niyetli bürokratlar bu maddenin yanlışlığı konusunda gerekli uyarıları yapıyor ama nedense bu uyarılar dikkate alınmıyor.

Oysa ki değişiklik yasa maddesine eklenecek tek bir satır tüm sorunu ortadan kaldıracak. “4734 sayılı Kanunun (Dezenformasyon Yasası) 13’üncü maddesi saklı kalmak kaydıyla” ibaresi ısrarla değişiklik metnine konulmuyor.

Kamu İhale Kurumu (KİK) yapılan itirazlara tatmin edici bir yanıt vermiyor ve görüşünde ısrar ediyor. KİK, “Kanun Teklifi’ndeki düzenleme 7418 sayılı Kanun ile yapılan değişikliği kadük hale getirecek bir amaç taşımadığı gibi, söz konusu değişiklikle getirilen yeni kuralların etkin bir şekilde uygulanmasını teminen, EKAP’ta yayımlanmakta olan ilanların Basın İlan Kurumu İlan Portalında da yayımlanmasına yönelik Kurumumuz ve Basın İlan Kurumu arasında entegrasyon kurulması hususunda görüşmelere başlanmıştır. Yukarıda aktarılan bilgiler çerçevesinde, 2/4680 Esas numaralı “Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”nin 13 üncü maddesinin mevcut haliyle kalmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir” cevabını veriyor.

Ancak mesele ilanların Basın İlan Kurumu Portalı’nda yayınlanması değil, yeni yasada öngörüldüğü şekilde ‘yerel bir gazete ile yerel bir internet sitesinde’ yayınlanması. Basın İlan Kurumu’nun internet sitesinde yayınlanacak ilanların gazetelere bir faydası yok.

İşin özü bu mesele yerel basının geldiği nokta açısından hayati önem taşıyor. İstisnasız tüm milletvekillerine yerel basın adına çağrımız var. Bu değişiklik teklifini kabul etmeyin. Bu teklife oy veren her milletvekili yerel basının idamına el kaldırmış olacak. Yerel basını olmayan bir Türkiye’de ise demokrasi, basın ve ifade özgürlüğünden söz etmek sadece abesle iştigal.

Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner238
Günün Karikatürü Tümü
banner96
banner237
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 15 34
2. Rizespor 14 25
3. Pendikspor 14 25
4. Keçiörengücü 14 25
5. Boluspor 14 25
6. Samsunspor 14 24
7. Manisa FK 14 23
8. Bodrumspor 14 22
9. Bandırmaspor 14 21
10. Sakaryaspor 15 19
11. Altay 14 18
12. Adanaspor 14 17
13. Göztepe 13 17
14. Tuzlaspor 14 16
15. Erzurumspor 14 14
16. Altınordu 14 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 14 7
19. Denizlispor 14 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4
Anket Tümü
Olası bir erken seçimde veya 2023'te Millet İttifakı'nın Cumhurbaşkanı adayı kim olmalı?