"İRAN UYARI YAPMADAN ATEŞ AÇTI"

Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonları Ajansı (UKMTO) ise İran Devrim Muhafızları'na ait 2 hücumbotu tarafından 1 tankere ateş açıldığını aktardı. Hücumbotlarının telsizle uyarı yapmadığı, mürettebatın güvende olduğu belirtildi.

HAMANEY'DEN 'SAVAŞA HAZIRIZ' MESAJI

İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney, ABD ile Hürmüz Boğazı'ndaki gerginlik devam ederken "İran donanmasının düşmanlarına yeni yenilgilerin acısını tattırmaya hazır olduğunu" söyledi.

Hamaney, Ordu Günü vesilesiyle yazılı açıklama yayımladı.

Açıklamasında, ABD-İsrail'in saldırılarında hayatını kaybeden üst düzey ordu komutanlarını ve askerleri anan Hamaney, İran ordusunun "hem ABD'nin, hem Şah tiranlığından hayatta kalanların hem de İran'ı parçalamak isteyen ayrılıkçıların hain planlarına karşı durduğunu" ve ülkenin topraklarını ve karasularını cesaretle savunduğunu ifade etti.

ABD-İsrail'in İran'a açtığı savaşa işaret eden Hamaney, "İran ordusu, Silahlı Kuvvetlerdeki yoldaşlarıyla omuz omuza durarak, küfür ve kibrin önde gelen iki ordusuyla savaşıyor." değerlendirmesinde bulundu.

Hamaney, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
"İnsansız hava araçları Amerikan ve Siyonist suçluları yıldırım hızıyla vururken İran'ın cesur donanması da düşmanlarına yeni yenilgilerin acısını tattırmaya hazırdır."

DÜN AÇILAN HÜRMÜZ, BUGÜN YENİDEN KAPANMIŞTI

İran ile ABD arasındaki savaşta tansiyon yükselmişti. İran, dün açılan Hürmüz Boğazı'nı ABD'nin uyguladığı deniz ablukası nedeniyle bugün yeniden kapatmıştı.

Nijerya Güvenlik ve Sivil Savunma Ajansı (NSCDC) Lagos Müdürü Adedotun Keshinro, gazetecilere yaptığı açıklamada, Lagos'un Badagry bölgesinde alınan istihbarat üzerine operasyon düzenlendiğini belirtti.

Keshinro, operasyonda tespit edilen "bebek fabrikası" olarak adlandırılan tutsak evinden, 17 hamile kadın ve 10 çocuğun kurtarıldığını kaydetti.

Kurtarılan hamile kadınların 18-35 yaşlarında olduğunu aktaran Keshinro, operasyonda 2 şüphelinin de gözaltına alındığını söyledi.

Ülkede, kaçırılan kadınların doğurduğu bebeklerin yasa dışı yollardan satıldığı bu evlere "bebek fabrikası" deniliyor.

İran askeri komutanlığı, ABD’nin İran’a yönelik deniz ablukasının sürmesi nedeniyle Hürmüz Boğazı’nın yeniden kapatıldığını duyurdu.

Devlet televizyonunda yayımlanan açıklamada, ABD’nin İran limanlarına giden ve gelen gemilere yönelik deniz ablukasını sürdürerek verdiği sözü ihlal ettiği belirtildi.

Açıklamada, ABD tüm gemiler için seyrüsefer serbestisini yeniden sağlamadıkça “Hürmüz Boğazı’ndaki durumun sıkı kontrol altında tutulmaya devam edeceği” ifade edildi.

ABD'NİN DENİZ ABLUKASI

Amerika Birleşik Devletleri’nin İran’a yönelik deniz ablukası, bölgedeki tansiyonu yükselten başlıca unsurlardan biri olmaya devam ediyor.

NE OLMUŞTU?

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, daha dün, Hürmüz Boğazı'ndan tüm ticari gemilerin geçişi açıldığını açıklamıştı.

"Lübnan'daki ateşkese paralel olarak, Hürmüz Boğazı tüm ticari gemilerin geçişine tamamen açık olacak" ifadelerini kullanan Arakçi şunları belirtmişti:

“Lübnan’daki ateşkes doğrultusunda, İran İslam Cumhuriyeti Limanlar ve Denizcilik Örgütü tarafından daha önce ilan edilen koordineli rota üzerinden, ateşkes süresinin geri kalanında Hürmüz Boğazı’ndan tüm ticari gemilerin geçişinin tamamen açık olduğu ilan edilmiştir.”

‘KISITLAMA UYGULANMAYACAK’ DENMİŞTİ

Yapılan açıklamada, İran İslam Cumhuriyeti Limanlar ve Denizcilik Örgütü tarafından daha önce belirlenen koordineli rota kapsamında, ticari gemilerin güvenli geçişinin sağlanacağı vurgulandı. Bu kapsamda, ateşkes süresince Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerde herhangi bir kısıtlama uygulanmayacağı ifade edilmişti.

İran Dışişleri Başkanı Arakçi, söz konusu kararın İsrail-Lübnan hattında sağlanan ateşkesle doğrudan bağlantılı olduğunu belirterek, bölgedeki tansiyonun düşürülmesine katkı sağlamayı amaçladıklarını dile getirmişti.

Açıklamada ayrıca, uluslararası ticaretin kesintisiz sürdürülmesi ve enerji sevkiyatının güvenliğinin korunmasının öncelikler arasında yer aldığı kaydedilmişti.

TRUMP'TAN İKİNCİ TUR MÜZAKERE AÇIKLAMASI

ABD Başkanı Donald Trump, ABD ile İran arasındaki nükleer müzakerelere ilişkin yaptığı açıklamada tarafların kısa süre içinde bir anlaşmaya varabileceğini söylemişti.

Trump, olası anlaşmanın İsrail’in güvenliğini de kapsayacağını savunarak, “İsrail’in güvende hissetmesini sağlayacak. Savaşın sonunda İsrail çok iyi bir ülke olarak öne çıkacak” demişti.

"İSRAİL'İN DURMASI GEREKİYOR"

İsrail’in Lübnan’a yönelik operasyonlarına da değinen Trump, 10 günlük ateşkes sürecine rağmen saldırıların sürmesini eleştirerek, “İsrail’in durması gerekiyor. Binaları patlatmaya devam edemezler, buna izin vermeyeceğim” ifadelerini kullandı.

DONDURULMUŞ VARLIKLAR KARŞILIĞINDA URANYUM

ABD basınında yer alan iddialara göre, müzakerelerde İran’ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarından vazgeçmesi karşılığında ABD’nin İran’a ait yaklaşık 20 milyar dolarlık dondurulmuş fonu serbest bırakması gündemde.

Ayrıca İran’ın uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin askıya alınmasının da masadaki başlıklar arasında olduğu öne sürülüyor.

ABD BASINI: TRUMP TAVİZ VERMEYE HAZIR

ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’daki savaşı sona erdirmek amacıyla yeni tavizler vermeye hazır olabileceği iddiası dünya gündemine oturdu. Politico’nun üst düzey bir Körfez yetkilisine dayandırdığı haberde, Washington yönetiminin müzakereleri sonuçlandırmak istediği öne sürüldü.

Haberde ismi açıklanmayan Körfez yetkilisinin şu değerlendirmesine yer verildi:

“Bence Trump, daha fazla taviz vermeye hazır. Başkan müzakereler konusunda ciddi ve gerçekten savaşı bitirmek istiyor, ancak İranlılar şu ana kadar itibarını korumak ve Trump'ın savaştan çıkmak için ihtiyaç duyduğu şeyleri vermeyi reddediyor.”

HÜRMÜZ BOĞAZI AÇILDI

Öte yandan İran Dışişleri Bakanı Seyed Abbas Arakçi, Lübnan’daki ateşkes doğrultusunda Hürmüz Boğazı’nın ticari gemiler için tamamen açıldığını duyurmuştu.

Arakçi açıklamasında, "Lübnan'daki ateşkese paralel olarak, İran İslam Cumhuriyeti Limanlar ve Denizcilik Teşkilatı tarafından halihazırda duyurulan koordineli rota üzerinden, tüm ticari gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişi, ateşkesin kalan süresi boyunca tamamen açık ilan edilmiştir." demişti.

Açıklamada, kararın yalnızca ateşkes süresiyle sınırlı olduğu vurgulamıştı.

İLK TUR MÜZAKERELERDEN SONUÇ ÇIKLAMIŞTI

ABD ve İsrail'in 28 Şubat’ta İran'a başlattığı saldırıların ardından bölge ülkelerine yayılan savaş, 8 Nisan'da ABD ile İran arasında ateşkesle sonuçlanmıştı.

Washington ve Tahran yönetimleri, 11 Nisan'da Pakistan aracılığıyla İslamabad'da müzakereler yürütmüştü.

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan'ın başkenti İslamabad'da İran'la yapılan doğrudan müzakerelerin "bir anlaşmaya varılamadan" sona erdiğini açıklamıştı.

İran yönetimi ise müzakerelerde ortak bir çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin ABD'nin aşırı talepleri olduğunu duyurmuştu.

Arakçi "Lübnan'daki ateşkese paralel olarak, Hürmüz Boğazı tüm ticari gemilerin geçişine tamamen açık olacak" dedi.

Arakçi şunları kaydetti:

“Lübnan’daki ateşkes doğrultusunda, İran İslam Cumhuriyeti Limanlar ve Denizcilik Örgütü tarafından daha önce ilan edilen koordineli rota üzerinden, ateşkes süresinin geri kalanında Hürmüz Boğazı’ndan tüm ticari gemilerin geçişinin tamamen açık olduğu ilan edilmiştir.”

KISITLAMA UYGULANMAYACAK

Yapılan açıklamada, İran İslam Cumhuriyeti Limanlar ve Denizcilik Örgütü tarafından daha önce belirlenen koordineli rota kapsamında, ticari gemilerin güvenli geçişinin sağlanacağı vurgulandı. Bu kapsamda, ateşkes süresince Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerde herhangi bir kısıtlama uygulanmayacağı ifade edildi.

İran Dışişleri Başkanı Arakçi, söz konusu kararın İsrail-Lübnan hattında sağlanan ateşkesle doğrudan bağlantılı olduğunu belirterek, bölgedeki tansiyonun düşürülmesine katkı sağlamayı amaçladıklarını dile getirdi. Açıklamada ayrıca, uluslararası ticaretin kesintisiz sürdürülmesi ve enerji sevkiyatının güvenliğinin korunmasının öncelikler arasında yer aldığı kaydedildi.

"Herhangi bir geçici ateşkesi kabul etmiyoruz. Çünkü diplomasiyi tüketmek için kullanılan ve ardından yeniden savaşa dönülen bu kısır döngü sona ermelidir." diyen Hatibzade, şu an yürütülen müzakerelerin de bu hedefe ulaşmayı amaçladığını dile getirdi.

T24'ün haberine göre, Hatibzade, savaş öncesi koşullara atıfta bulunarak Hürmüz Boğazı'nın binlerce yıldır açık olduğunu ve İran'ın kara suları, topraklarının da bir parçası olduğunu dile getirdi.

"Hürmüz Boğazı İran'ın kararıyla tarih boyunca açık tutulmuştur." ifadesini kullanan Hatibzade, İran'a göre ABD ve İsrail tarafından "sebepsiz başlatılan saldırıların bölgedeki gerilimi artırdığını" belirterek, "Bütün bölgeyi boğmaya ve İran'ı boğmaya, dünya ekonomisini ve küresel ekonomiyi de bundan zarar görmeye sürüklemeye karar verdiler." yorumunu yaptı.

Hatibzade, bu savaşın ABD ve İsrail'in tercihiyle başladığını kaydederek, şunları söyledi:

"Eğer bu savaş kalıcı olarak sona erer ve Amerika, çok adil ve dengeli şartları kabul etmeye ve maksimalist tutumlarını bırakmaya karar verir, sahadaki gerçekleri kabul eder ve kimsenin uluslararası hukuku ihlal edemeyeceğini, başka bir ülkeye karşı saldırganlık gösteremeyeceğini ve İran'ın toprak bütünlüğü ile egemenliğinin saygı görmesi gerektiğini kabul ederse, İran, Hürmüz Boğazı'nın gelecekte de barış ve istikrar koridoru olmaya devam edeceğini garanti edebileceğini söylemektedir."

Fanpage adlı internet sitesinin haberine göre, Napoli kent merkezindeki Medaglie d'Oro Meydanı'nda Credit Agricole Bankasının şubesinde öğle saatlerinde soygun gerçekleşti.

25 KİŞİ REHİN

En az 3 kişi oldukları belirtilen silahlı kişiler, banka çalışanları ve müşterilerden oluşan 25 kişiyi rehin aldı. Rehineler, güvenlik güçlerinin olay yerine intikal etmesinden bir süre sonra yerel saatle 15.00 civarında serbest bırakıldı.

Olay anında güvenlik güçleri banka şubesinin etrafında geniş güvenlik önlemleri alırken, kuzeydeki Livorno kentinden gelen İtalyan jandarmasının özel operasyon birimi GIS'e mensup kuvvetler, saat 17.30 civarında soyguncuları yakalamak üzere şube içine bir operasyon düzenledi.

DELİKTEN KAÇMIŞLAR

Güvenlik güçlerinin şubenin içerisine girmesi sonrasında soyguncuların, banka zeminindeki bir delikten kaçtığı tespit edildi.

İtalyan polisi, silahlı soyguncuları bulmak için havadan helikopterle ve şube yakınındaki semtlerde geniş çaplı arama operasyonu başlattı.

Bu arada soyguncuların özellikle bankada kasaların bulunduğu noktayı hedef aldığı ve kasaların boş olduğu belirtildi. Ayrıca şu ana kadar çalınanların miktarının belirlenemediği de kaydedildi.

Trump, Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile ayrı ayrı telefonda görüştüğünü ve bunların ardından ateşkes için gerekli ortamın oluştuğunu belirtti.

ABD Başkanı, "Bu iki lider, ülkeleri arasında barışı sağlamak amacıyla saat 17.00'de (TSİ 24.00) 10 günlük bir ateşkesi resmen başlatacakları konusunda mutabık kaldılar." ifadesini kullandı.

"ÇÖZDÜĞÜM 10. SAVAŞ OLACAK"

Her iki lideri de yakın zamanda Beyaz Saray'a davet edeceğini belirten Trump, bu hafta Washington'da iki ülke temsilcileri arasında gerçekleştirilen müzakerelerin çok verimli geçtiğini kaydetti.

Trump, "Dünya çapında 9 savaşı çözmek benim için bir onurdu ve bu benim 10. savaşım olacak." yorumunu yaptı.

LÜBNAN: ATEŞKES ÖNEMLİ BİR KAZANIM

Lübnan Başbakanı Nevvaf Selam, İsrail ile varılan ateşkesi memnuniyetle karşıladıklarını belirtti.

Başbakan Selam, yaptığı yazılı açıklamada, ateşkesin "önemli bir kazanım" olduğunu vurguladı.

Ateşkesi memnuniyetle karşıladıklarını ifade eden Selam, tüm Lübnan halkını tebrik etti.

2 BİN 169 LÜBNANLI YAŞAMINI YİTİRDİ

İsrail ordusunun 2 Mart'tan bu yana Lübnan'a düzenlediği saldırılarda yaşamını yitirenlerin sayısı son 24 saatte 29 artarak 2 bin 196'ya yükseldi.

Lübnan Sağlık Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, 2 Mart'tan bu yana düzenlenen saldırılarda hayatını kaybedenlerin sayısı 2 bin 196'ya, yaralı sayısı ise 7 bin 185'e çıktı.

Hayatını kaybedenlerin 172'si çocuk, 260'ının kadın olduğu belirtildi.

İsrail saldırılarında 93 sağlık çalışanının hayatını kaybettiği, yaralananların sayısının da 225'e çıktığı aktarıldı.

İsrail ordusunun saldırılarında 6 hastanenin hizmet dışı kaldığı, 109 ambulansın da kullanılamaz hale geldiğine dikkat çekildi.

Bu doğrultuda BBC bünyesindeki yaklaşık 2 bin çalışan işten çıkarılabilir.

Kurumun geçici genel müdürü Rhodri Talfan Davies, BBC Radyo 4’ün Media Show programında yaptığı açıklamada, bu ölçekte bir tasarrufun “büyük ve zor seçimleri” kaçınılmaz hale getirdiğini söyledi. Davies, kurumun tüm alanları gözden geçirmek zorunda olduğunu belirtirken, bazı kanal ya da hizmetlerin tamamen kapatılması ihtimalini de dışlamadı.

BirGün'ün haberine göre, kurumun hangi hizmetlerinin nasıl etkileneceğine ilişkin daha ayrıntılı açıklamanın önümüzdeki aylarda yapılması bekleniyor.

Plan kapsamında özellikle bazı departmanlarda küçülmeye gidilmesi ve kaynakların dijital içerik üretimine yönlendirilmesi hedefleniyor.

BBC’nin hâlihazırda yaklaşık 21 bin 500 tam zamanlı çalışan bulunuyor.

Açıklanan planın hayata geçmesi halinde, son yıllardaki en kapsamlı küçülme adımlarından biri atılmış olacak.

Sendikalar ve çalışan temsilcileri ise bu kararın gazetecilik kalitesi ve kamu hizmeti yayıncılığı açısından olumsuz sonuçlar doğurabileceği uyarısında bulundu.

Açıklamada, Google'ın arama sıralamaları, kullanıcı sorguları, tıklama ve görüntüleme verileri gibi bilgileri üçüncü taraf arama motorlarına adil, makul ve ayrımcı olmayan koşullarda açması gerektiği bildirildi.

Önlemlerle üçüncü taraf arama motorları ile arama işlevine sahip yapay zeka tabanlı sohbet uygulamalarının verilere erişerek hizmetlerini geliştirmesinin ve Google Arama'nın pazardaki güçlü konumuna karşı rekabet edebilmesinin hedeflendiğine işaret edilen açıklamada, Google'ın arama verilerinin kapsamını, araçlarını ve sıklığını, kişisel verilerin anonimleştirilmesine yönelik önlemleri, katılımcıların arama verilerine erişimini düzenleyen süreçleri ve arama verileri için fiyat belirleme parametrelerini paylaşması gerektiği belirtildi.

Açıklamada, AB Komisyonunun söz konusu önerilerin etkinliğini değerlendirmek amacıyla kamuoyuna açık bir istişare süreci başlattığı, ilgili tarafların 1 Mayıs'a kadar görüş bildirebileceği ifade edildi.

Komisyonun, gelen geri bildirimleri ve Google'ın görüşlerini değerlendirerek nihai kararını şekillendireceğine işaret edilen açıklamada, son kararın 27 Temmuz'a kadar kabul edileceği anımsatıldı.

AB'nin Dijital Pazarlar Yasası kapsamında büyük teknoloji platformlarına katı kurallar uygulanıyor.

Kural ihlali durumunda şirketlere küresel cirolarının yüzde 10'una varan seviyede para cezaları kesilebiliyor.

AB Komisyonu, rekabet kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle Google'a 2017 yılından bu yana toplamda yaklaşık 9,7 milyar euronun üzerinde para cezası kesmişti.

İran'la savaş konusunda devamlı geçmiş zaman ifadeleri kullanan Trump, savaşın gerçekten bitip bitmediğinin sorulması üzerine, "Sanırım bitmeye çok yakın. Yani, ben durumu bitmeye çok yakın olarak görüyorum." ifadelerini kullandı.

Trump, "Biliyorsunuz, eğer şu an oradan tamamen çekilip gitsem, o ülkeyi yeniden ayağa kaldırmaları 20 yıl sürer. Henüz işimiz bitmedi, neler olacağını göreceğiz. Sanırım bir anlaşma yapmayı canıgönülden istiyorlar." dedi.

“BUNU YAPMAK İSTEMEZDİNİZ”

ABD ordusunun İran'a yönelik saldırı kararını değerlendiren Trump, saldırı kararı almaması durumunda şu an nükleer silah sahibi bir İran ile karşı karşıya kalmış olacaklarını ileri sürdü.

T24'ün haberine göre, Trump, "Eğer ellerinde nükleer bir silah olsaydı, oradaki herkesi yardıma çağırmak durumunda olurdunuz. Bunu yapmak istemezdiniz." diye ekledi.

ABD Başkanı Trump, İran ile ikinci tur görüşmelerin "önümüzdeki iki gün içinde gerçekleşebileceğini" belirtmişti.

Söz konusu tartışma Papa'nın 11 Nisan Cumartesi günü uluslararası topluma "savaş çılgınlığına" son verme çağrısı yapması ve savaşı meşru kılmak için Hıristiyanlık söylemlerinin kullanılmasını eleştirmesiyle başlamıştı.

ABD Başkanı Trump bunun üzerine Papa'yı "suça karşı zayıf ve dış politika konusunda berbat" olmakla suçlamıştı.

Trump, 12 Nisan Pazar günkü sosyal medya paylaşımında "Papa'nın "toparlanması gerektiğini" ve "nükleer silahlar konusunda zayıf" olduğunu söylerken Papa'nın Amerikalı olduğunu hatırlatarak "Ben Beyaz Saray'da olmasaydım, Leo Vatikan'da olmazdı" demişti.

Papa 14. Leo, Vatikan'dan Cezayir'e giderken uçakta yaptığı açıklamada, Trump yönetiminden korkmadığını vurguladı.

Papa Leo, "Ne Trump yönetiminden korkuyorum ne de İncil’in mesajını yüksek sesle dile getirmekten. Kilisenin ve İncil’in mesajı barıştır. Görevime siyasi bir gözle bakmıyorum. Savaşa karşı konuşmaya, barışı ve diyaloğu savunmaya devam edeceğim" dedi.

Öte yandan Trump, kendisini Hazreti İsa olarak tasvir eden yapay zekâ üretimi bir görsel paylaşması nedeniyle de eleştirildi. Tepkilerin ardından söz konusu paylaşım kısa süre içinde kaldırıldı. Trump, görseli "kendini doktor olarak tasvir ettiği" düşüncesiyle paylaştığını söyledi.

Papa 14. Leo'ya İran'dan da destek geldi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, yaptığı açıklamada Papa'ya yönelik hakaretleri kınadı. Pezeşkiyan, "Barış ve kardeşlik peygamberi İsa'nın kutsallığının ihlali hiçbir özgür kişi tarafından kabul edilemez" ifadelerini kullandı.

Trump, görseldekinin ’’doktor olarak resmedildiğini sandığını” iddia etti. ABD’de pek çok farklı toplum kesimi, Trump için hazırlanan görsele tepki göstermişti.

"ÖZÜR DİLEMEYE GEREK YOK"

“Onu doktor olarak gördüm… İnsanları iyileştiren biri gibi” ifadelerini kullanan ABD Başkanı Trump, paylaşımı “insanların kafası karıştığı için” kaldırdığını belirtti ancak özür dilemeye gerek duymadığını kaydetti.

Trump’ın, beyaz-kırmızı dini bir cübbe içinde, elinden etrafında bir ışık halesiyle hasta bir adama dokunurken tasvir edildiği yapay zeka ile üretilen görseli içeren paylaşımı, ABD’nin İran’la sürdürdüğü savaş politikasını eleştiren Papa 14. Leo’ya yönelik tehditkar bir mesajının hemen ardından yapmıştı. ABD Başkanı, Papa’nın Vatikan’daki konumuna kendisi sayesinde geldiğini iddia etti.

Trump, görseldekinin ’’doktor olarak resmedildiğini sandığını” iddia etti.

ABD’de pek çok farklı toplum kesimi, Trump için hazırlanan görsele tepki göstermişti.

İKİ TARAFIN DA NİYETİ VAR

Associated Press'e (AP) konuşan ve ismini vermek istemeyen ABD'li yetkililer, Washington ve Tahran yönetiminden yetkililerin, geçici ateşkes süresi dolmadan görüşme niyetinde olduğunu belirtti. Yetkililer, yeni bir görüşmenin yapılmasına yönelik sürecin devam ettiğini ve bunu yapmak için iki tarafın da niyetinin olduğunu ileri sürerek, müzakerelere katılım sağlayacak heyetlerin kimlerden oluşacağına dair bilgi vermedi. Görüşmelerin yine Pakistan'ın başkenti İslamabad'da yapılabileceği ancak İsviçre'nin Cenevre kentinin de ihtimaller dahilinde bulunduğunu öne süren yetkililer, müzakerelerin perşembe günü yapılabileceğini iddia etti.

TRUMP: BİRÇOK KONUDA ANLAŞTIK

ABD Başkanı Donald Trump, dün Beyaz Saray önünde basın mensuplarına yaptığı açıklamada, İran'la yeni bir anlaşmanın hala mümkün olduğunu ima ederek, "İran'la birçok konuda anlaştık ama nükleer konusunda anlaşmadık ancak bence bunu da kabul edecekler. Bundan eminim. İran nükleer silaha sahip olamaz. Eğer bunu kabul etmezlerse, anlaşma olmaz." değerlendirmesinde bulunmuştu.

NE OLMUŞTU?

ABD ve İsrail'in 28 Şubat’ta İran'a başlattığı saldırıların ardından bölge ülkelerine yayılan savaş, 8 Nisan'da ABD ile İran arasında ateşkesle sonuçlanmıştı. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Pakistan'ın başkenti İslamabad'da İran'la yapılan doğrudan müzakerelerin "bir anlaşmaya varılamadan" sona erdiğini açıklamıştı. İran yönetimi ise müzakerelerde ortak çerçeveye ve anlaşmaya varılamamasının nedeninin ABD'nin aşırı talepleri olduğunu duyurmuştu.

Dünya Gazetesi’nin haberine göre, Rus haber ajansı RIA Novosti’ye değerlendirmelerde bulunan Muhacerani, söz konusu tazminat konusuna dair detayları paylaştı.

MÜZAKERE MASASINDA ÖNCELİKLİ BAŞLIK

Muhacerani, ABD-İsrail saldırılarının yol açtığı zararların karşılanması meselesinin, İran müzakere heyeti tarafından İslamabad’daki görüşmelerde ve öncesinde Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan tarafından farklı platformlarda özellikle gündeme getirildiğini belirtti. İlgili kurumların saldırıların çeşitli alanlarda yarattığı hasara ilişkin ön çalışma yürüttüğünü ifade etti.

KESİN RAKAM DAHA SONRA AÇIKLANACAK

İranlı sözcü, savaş tazminatının ilk tespitlere göre sade hesaplamayla 270 milyar dolar seviyesinde olduğunu, nihai rakamın yetkili kurumların açıklamalarıyla kesinlik kazanacağını dile getirdi.

TAZMİNATIN KAPSAMI GENİŞ

Muhacerani ayrıca, söz konusu tazminatın; zarar gören sivil yapılar, iş yerleri ve sanayi tesislerinin yanı sıra Minab’da bir okula düzenlenen saldırıda yaşamını yitiren kız öğrencilerin haklarını da kapsayacağını aktardı.

TAHRAN’IN MÜZAKERE ŞARTLARI ARASINDA

Tahran yönetimi, ABD ile ateşkesin ilan edildiği 8 Nisan tarihinde, müzakerelerde ele alınacak 10 başlık arasında “İran'a verilen zararların hesaplanıp tamamen tazmin edilmesi” şartının da bulunduğunu duyurmuştu.

Pazar günü meydana gelen olayda, Buenos Aires seferi öncesinde uçağa biniş süreci devam ederken, Endrizzi’nin "Bomba! Bomba!" diye bağırması paniğe yol açtı.

Terörle mücadele protokolleri devreye sokulurken, uçak acil olarak tahliye edildi ve bomba imha ekipleri detaylı inceleme gerçekleştirdi. Kontrollerde herhangi bir patlayıcıya rastlanmadı.

Nefes’in haberine göre, şakayı yapan Emiliano Endrizzi polis ekipleri tarafından ters kelepçeyle gözaltına alındı.

SÖZLEŞMESİ FESHEDİLECEK

Gimnasia de Jujuy yönetimi, oyuncunun davranışını sert bir dille kınarker, ağır kusur gerekçesiyle sözleşmesinin feshedileceğini duyurdu.

Kulüp başkanı ise yaptığı açıklamada, bu sorumsuz hareketin kulübün itibarını zedelediğini vurgularken, söz konusu olayın futbolcunun kariyerinde silinmeyecek bir iz bırakabileceğini ifade etti.

Trump, kendisini “nefreti körüklemekle” eleştiren Katoliklerin ruhani lideri Papa 14. Leo’yu da sert sözlerle hedef aldı.

“Papa’yı sevmiyoruz” diyen Trump, “İran’ın nükleer silaha sahip olmasına karşı olmayan ya da ABD’nin Venezuela’ya müdahalesini eleştiren bir papa istemiyorum. Papa Leo’yu da pek sevmem, aşırı liberal biri” açıklamasını yaptı.

Papa’yı suç konusunda zayıf, dış politikada ise “berbat” olarak nitelendiren Trump, “Ben Beyaz Saray’da olmasaydım, o papa olamazdı” iddiasında bulundu.

Trump ayrıca sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda kendisini Hz. İsa olarak tasvir eden yapay zekâ üretimi bir görsel paylaştı. Görselde Trump, arkasında Amerikan askerleri, savaş uçakları ve ABD bayrağıyla birlikte bir kişiye “şifa verirken” gösterildi.

“KENDİNE ÇEKİDÜZEN VERMELİ”

Gazetecilere açıklama yapan Trump, Papa 14. Leo’ya siyasetten uzak durma çağrısı yaparak, "Leo, bir Papa olarak kendine çeki düzen vermeli, sağduyusunu kullanmalı, radikal sola yaranmaya çalışmaktan vazgeçmeli ve bir politikacı olmaya değil, harika bir Papa olmaya odaklanmalı. Bu durum ona ve daha da önemlisi Katolik kilisesine çok fena zarar veriyor" değerlendirmesinde bulundu.

“BEN OLMASAYDIM O PAPA OLAMAZDI”

Papa 14. Leo’nun göreve gelişini "şoke edici bir sürpriz" olarak niteleyen Trump, "Papa olmak için hiçbir listede yoktu. Kilise tarafından sadece Amerikalı olduğu için oraya getirildi. Çünkü Başkan Donald Trump ile başa çıkmanın en iyi yolunun bu olacağını düşündüler. Ben Beyaz Saray'da olmasaydım, Leo da Vatikan'da olmazdı" dedi.

Ulusal Seçim Ofisi verilerine göre sandıkların yarıdan fazlası açılırken, muhalefet lideri Peter Magyar yarışı açık ara önde götürerek Başbakanlığı aldı.

ANA MUHALEFET AÇIK ARA ÖNDE

Yerel saatle 21.30’da, Türkiye saatiyle 22.30'da Macaristan Ulusal Seçim Ofisinin (NVI) verilerine göre sandıkların yaklaşık yüzde 72’si açıldı. Seçim Ofisi verilerine göre saat 18.30 itibarıyla genel seçime katılım 77,80'i buldu.

İlk sonuçlara göre Tisza yüzde 53 ile öndeyken Başbakan Viktor Orban'ın liderliğindeki Fidesz yüzde 38'de kaldı. Bu sonuçlara göre 199 sandalyeli Meclisin 138 sandalyesini Magyar liderliğindeki Tisza partisi kazanıyor.

Orban liderliğindeki Fidesz ise 54 sandalyede kalırken, seçim barajını aşarak meclise girmesi beklenen üçüncü parti Mi Hazank, 7 milletvekili elde ediyor.

Mecliste en az 100 milletvekiline ulaşan parti veya liste, hükümeti kurabilecek. Anayasal çoğunluk için ise 133 sandalye gerekiyor.

16 YILLIK İKTİDAR SON BULDU

Yeni Başbakan seçilen Tisza Partisi lideri 45 yaşındaki Magyar "Başbakan Viktor Orban, az önce zaferimizden dolayı bizi tebrik etmek için aradı" diyerek sonuçları açıkladı.

Seçim sonucunun net ve acı olduğunun açık olduğunu belirten Orban, “Seçmenler bize ülkeyi yönetme sorumluluğunu ve imkanını vermedi. Kazanan partiyi tebrik ettim.” dedi. Orban, “Muhalefette de olsak Macar ulusuna ve vatanımıza hizmet etmeye devam edeceğiz.” diye konuştu.

16 yıldır iktidarda bulunan Orban, hem ABD Başkanı Donald Trump'ın hem de İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun açık desteğini almıştı.

Netanyahu, Budapeşte'de düzenlenen Muhafazakar Siyasi Eylem Konferansı'na (CPAC) video mesajla katılarak Orban'ın "güvenlik, emniyet ve istikrarı" temsil ettiğini belirterek, seçimlerde ona desteğini açıklamıştı.

Olay, 23 Temmuz 2020’de Sherburne County bölgesinde bulunan aile evinde meydana geldi. Eric Leif Jordahl’ın annesi Rosalie Johnson ile gece saatlerinde tartıştığı, tartışmanın ardından annesine saldırdığı bildirildi. İddialara göre Johnson, oğluna uyumasını söylemişti.

"İÇİME ŞEYDAN GİRDİ, ANNEMİ YEDİM"

Soruşturma dosyasına göre Jordahl, annesini darp etti ve bıçak kullanarak öldürdü. Olayın ardından sabah saatlerinde eve gelen baba Andrew Jordahl, oğlunu garajda kanlar içinde buldu. Şüphelinin babasına “İçime şeytan girdi, annemi yedim” dediği ifade edildi.

T24'ün haberine göre, ihbar üzerine olay yerine gelen polis ekipleri evde yaptıkları incelemede, kadına ait vücut parçalarının evin farklı noktalarında bulunduğunu tespit etti. Mutfak masasında doku parçaları ve bir kasap bıçağı bulunduğu belirtildi.

62 yaşındaki Rosalie Johnson’ın cansız bedeninin yatak odasında bulunduğu, yüz ve baş bölgesinde ağır yaralar olduğu kaydedildi. Soruşturma kapsamında gözaltına alınan Eric Leif Jordahl hakkında dava açıldı. Perşembe günü görülen duruşmada jüri, Jordahl’ı birinci derece cinayetten suçlu buldu.

ABD’de birinci derece cinayet suçundan hüküm giyen kişiler otomatik olarak ömür boyu hapis cezasına çarptırılıyor.

Öte yandan sanığın avukatlarının, müvekkillerinin akıl sağlığının yerinde olmadığı yönünde savunma hazırladığı ve bu gerekçeyi mahkemeye sunacağı belirtildi.

Rusya / Viladimir Putin (2000 - Günümüz)

2000 yılından beri fiilen Rusya’nın liderliğini üstlenen Vladimir Putin, 1999-2000 yılları arasında geçici başkan ve 2012’ye kadar başbakan, 2012’den sonra da Rusya Devlet Başkanı olarak iktidarını korumayı başardı. Sovyet dönemi sonrası kargaşanın etkilerinin sürdüğü ilk iktidar yıllarında liberaller ve Rus siyasetinin diğer bileşenleriyle göreli olumlu bir ilişki içinde olan Putin, 2011-2013 Bolotnaya Meydanı protestolarından sonra hızla otoriterleşti.

Bu tarihten itibaren, yasalara, kurallara ve düzenlemelere uyma ve saygı göstermeyi ön koşul olarak gören, bireysel özgürlükler ile insan haklarının artık demokratik bir toplum için ön koşul olmadığı yeni bir "Rus demokrasisi" kavramı ortaya kondu. Rus yasaları bu yeni "demokrasi" kavramına göre değiştirilirken Putin rejimi, muhalefetin sert biçimde kontrol altına alındığı, ‘marjinal’ bulduğu toplumsal kesimlerin sistem dışına itildiği, tartışmalı seçimlerin yapıldığı ve anti demokratik uygulamaların rutine dönüştüğü bir gerçeklik inşa etti.

Bu süre zarfında Putin iktidarını tartışılmaz bir konuma getirirken, muhalif siyasetçi ve sanatçıların keyfi uygulamalarla hapse girmesi, hatta öldürülmesi ile toplantı ve gösteri yürüyüşü hakkının fiilen ortadan kalkması gibi gelişmeler Rusya’ya Batı’dan yükselen demokrasi eleştirilerinin temelini oluşturuyor.

Belarus / Aleksandr Lukaşenko (1996 - Günümüz)

1996 yılından beri ülke siyasetindeki gücünü koruyan Aleksandr Lukaşenko liderliğindeki Beyaz Rusya, Avrupa’nın en otoriter rejimi olarak kabul ediliyor. Lukaşenko Sovyetler Birliği dağıldıktan sonra yapılan 2001 seçimlerinde Cumhurbaşkanı seçildi. 2004 yılında, cumhurbaşkanının iki dönemden fazla görev yapmasına izin veren referandumdan da zaferle çıkan Lukaşenko, 2006'da muhalif parti ve sivil toplum kuruluşlarından oluşan Birleşik Demokratik Güçler’in, cumhurbaşkanlığı yarışında demokrasi yanlısı aday Alyaksandr Milinkevich'i desteklemesine rağmen oyların yaklaşık %83'ünü alarak yeniden seçildi. Gerek referandum gerekse düzenlenen seçimler bağımsız gözlemciler tarafından ‘tartışmalı’ ve ‘anti demokratik’ olarak nitelendirildi.

Sonuçları kınayan Belarus içindeki muhalif gruplar ve uluslararası gözlemciler, cumhurbaşkanını kampanya sırasında medyayı manipüle etmek ve rakiplerini sindirmek için olağanüstü yetkilerini kullanmakla suçladı; hatta muhalif kampanya ekiplerinin bazı üyelerinin gözaltına alındığı ve dövüldüğü bildirildi.

Lukaşenko iktidarı boyunca demokratik olmayan seçimler ile siyasi muhalefeti ve basını sessizleştiren uygulamalarıyla gündemden düşmedi. Süreç boyunca siyasi muhalefetin liderleri genellikle sürgüne gittikleri ülkelerden mesajlarını iletirken, Belarus içinde ortaya çıkan hükümet karşıtı figürler zaman zaman dövüldü, hapse atıldı veya yetkililer tarafından yakalandı ve bir daha kendilerinden haber alınamadı.

Son olarak 2022 yılında siyaseten yakın ilişkiler kurduğu Rusya’nın Ukrayna ile savaşının yarattığı toz duman içinde Belarus anayasasında değişiklik yapılması için bir referandum daha düzenleyen Lukaşenko, ülkesinin tarafsız güç statüsünden resmen vazgeçti ve nükleer silahlar da dahil olmak üzere kalıcı bir Rus garnizonuna ev sahipliği yapmaya başladı. Ancak referandumun en önemli sonucu, yeni anayasayla Lukaşenko'ya ömür boyu dokunulmazlık sağlanması oldu.

Macaristan / Viktor Orban (2010 – Günümüz)

2010 seçimlerinde Orban'ın muhafazakar Fidesz partisi oyların yüzde 52,7'sini kazanmasına rağmen seçim sisteminin kendine özgü unsurları nedeniyle parlementoda %68'lik çoğunluğu elde etti. O tarihten itibaren 16 yıldır kesintisiz şekilde Macaristan’ı yöneten Orban, ülkeyi Avrupa Birliği değerlerinden hızla uzaklaştırmakla eleştiriliyor. Görevdeki ilk yılında anayasayı tam on iki kez değiştiren Orban, geleneksel değerlere, milliyetçiliğe ve Hristiyanlığa yapılan atıflara yaslandığı yönetim biçimiyle dikkat çekti.

İlginç biçimde hem Rusya hem de ABD ile iyi ilişkiler kuran ve milli – manevi değerler ekseninde otoriter rejimlerle yakınlaşan Orban, "Batı tarafından benimsenen liberal dogmalardan ve ideolojilerden koparak ve kendimizi onlardan bağımsız tutarak, topluluğumuzu önümüzdeki on yıllar boyunca büyük küresel yarışta rekabetçi hale getirebilecek yeni Macar devletinin, topluluk örgütlenmesinin biçimini bulmaya çalışıyoruz” gibi açıklamalarıyla AB ülkelerinin tepkisini çekti.

Özellikle 2011’de gerçekleşen anayasa değişiklikleri ile yasama ve yürütme gücünü merkezileştirmek, sivil özgürlükleri kısıtlamak, ifade özgürlüğünü sınırlamak ve Anayasa Mahkemesi ile yargıyı zayıflatmakla suçlanan Orban, devleti atomistik bireylerin özgür bir birliği olarak gören klasik liberal devlet teorisini reddederek, devletin ulusal topluluğu örgütleme, canlandırma ve hatta inşa etme aracı olarak kullanılmasını savundu.

2023 yılında Avrupa’da yolsuzluk sıralamasının birinci basamağına yerleşen Macaristan, 2010 ve 2020 yılları arasında, Basın Özgürlüğü Endeksi'nde 69 sıra, Demokrasi Endeksi'nde ise 11 sıra geriledi. 2019 yılında Freedom House, ülkenin derecesini "özgür"den "kısmen özgür"e düşürdü. Freedom House'un Nations in Transit 2020 raporu da Macaristan'ı ‘demokrasiden geçiş’ veya ‘hibrit’ rejim olarak sınıflandırdı. 2022'de Avrupa Parlamentosu, Macaristan'ın artık tam bir demokrasi olarak kabul edilemeyeceğini ve ülkenin seçimsel bir otokrasi haline geldiğini açıkladı.