31 Mart 2019 Pazar günü gerçekleştirilmesi planlanan yerel seçimlere yaklaşık altı ay kaldı. Partiler özellikle büyük kentler için adaylarını belirleme telaşına düştü.

Sol Haber'den Ahmet Çınar'ın haberine göre, İzmir, AKP ile CHP arasında öteden beri bir mücadele alanı. CHP, kalesi olarak görüyor İzmir’i, AKP ise bu kenti alabilmek için en cilalı isimleri çıkarmaya çalışıyor. Ancak AKP ile CHP’nin ortak noktası, her iki partinin de İzmir için “tüccar zihniyetli” adayları öne sürmesi.

Bir AKP-CHP-Sermaye ortak yapımı olan “İzmir’in İstanbullaştırılması” olarak kodlanan talan ve yağma projesinde her iki parti de mutabık. Dolayısıyla yarış da “Kim İzmir’i daha hızlı İstanbullaştırabilir” sorusu üzerinden sürdürülüyor. Aziz Kocaoğlu aday olmayacağını açıkladı. Dolayısıyla şu anda CHP’nin de AKP’nin de adayı belli değil. Her iki parti de aday arıyor.  

AKP kulislerinde adaylık için adı geçen isimlerden biri de Mahmut Özgener. Halen İzmir Ticaret Odası başkanlığını yürüten Özgener’i, geniş kesimler Türkiye Futbol Federasyonu başkanlığı sırasında tanıdı. Ama Özgener’i belirleyen sadece bu değil. Özgener, babadan dededen tüccar; aileden sağcı bir isim. Biz de AKP’nin potansiyel adaylarından olan ve son zamanlarda cilalanıp parlatılan Özgener’in uluslararası ticari bağlantılarını ve patron kimliğini araştırdık.

İşte AKP’nin İzmir için düşündüğü Özgener’in kısa bir portresi…

KİM BU MAHMUT ÖZGENER?

Mahmut Özgener, “patronluk zihniyeti” ve “tüccarlık refleksleri” iliklerine kadar işlemiş bir kişilik. Aile bağları ve sonradan kurduğu ticari ilişkiler de bunu gösteriyor zaten. Özgener’in babası Esin Özgener, 1950’lerde İzmir ticaretinin iki ana sektöründen biri olan tütün sektöründe kendini göstermiş bir tüccar. 1969’da kurulan Ege Tütün İhracatçıları Birliği’nin kurucuları arasında ve iki dönem başkanlığını yapan bir isim. 20 yaşında iş hayatına atılan, 1960’da Özgener Tütün Sanayi Ticaret AŞ’yi kuran Esin Özgener, DEÜ Pazarlama Bölümü’nden mezun olan oğlu Mahmut’u da 1987 yılında bu işe dahil etti. Aile şirketinde yetişen Mahmut Özgener 1999-2006 yılları arasında Ege Tütün İhracatçıları Birliği yönetim kurulu başkanlığını yürüttü. 2008 yılına kadar da Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) başkan vekilliğini yapan Özgener, ihracatçı patronların içinde yetişen, devinen, bugünlere gelen bir patron olarak tanındı.

2008’de Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) Başkanı Hasan Doğan’ın kalp krizinde yaşamını yitirmesi üzerine TFF başkanlığını üstlenen Özgener, Türkiye genelinde ve geniş kesimler tarafından bu unvanıyla tanındı.

'ASFALT OSMAN'IN TORUNU

Özgener’in tüccar kimliği sadece baba tarafından değil. Anne tarafından da tüccar kökenli bir aileden geliyor Mahmut Özgener. Dedesi, yani annesinin babası İzmirlilerin “Asfalt Osman” olarak tanıdığı ve İzmir’in betonlaşmasının temellerini atan eski belediye başkanlarından Osman Kibar.

1964-1973 yılları arasında Süleyman Demirel’in Adalet Partisi’nden İzmir belediye başkanı seçilen Osman Kibar’ın en büyük tutkusu, kentin tamamını asfaltlamak olduğu için halk arasında “Asfalt Osman” lakabıyla anıldı. 1930’da ticaret hayatına atılan Osman Kibar, zeytinyağı, sabun ve gliserin ticaretiyle uğraştı. Osman Kibar’ın kızı Bige, Esin Özgener’le evlendi ve bu evlilikten “Asfalt Osman’ın torunu” Mahmut Özgener doğdu. Mahmut Özgener’in patronluğu ve sağcılığı yalnızca babasından değil, aynı zamanda annesinin babası olan dedesinden de gelmekte.

Başka bir ayrıntı: Mahmut Özgener’in dayısı Seli Kibar’ın kızı Selin Kibar da, bir dönemin Özelleştirme İdaresi Başkanı Uğur Bayar’ın eşi.

Mahmut Özgener’in babası Esin Özgener, İzmir’in o dönemdeki beş büyük tütün tüccarından biri. O zamanlar firmalar aile isimleriyle anılıyordu. Tütün tüccarlığı yapan beş büyük aile Umur, Sarper, Tezol, Gürel ve Özgener aileleriydi. Bu aileler o dönemde Philip Morris’in tütün gereksinimini karşılayan tüccar aileler olarak tanındı.

Mahmut Özgener’in aile bağlantıları bu kadarla bitmiyor…

KAYINPEDER DE PATRON 

Özgener’in eşi psikolog Ayşe Özgener. İzmirli tüccar Çolakoğlu ailesinin kızı olan Ayşe Özgener, Mahmut Özgener’le 1998’de evlendi. Ege Bölgesi Sanayi Odası’nda sekiz yıl meclis başkanlığı yapan sanayici Kemal Çolakoğlu’nun kızı olan Ayşe Özgener, Türkiye’de ilk yüze giren sanayici bir ailenin kızı olarak biliniyor. Kemal Çolakoğlu da yalnızca EBSO’daki görevleriyle değil, kısa adı İZKA olan İzmir Kalkınma Ajansı’nın başkanlığını, kısa adı ESİAD olan Ege Sanayici ve İşadamları Derneği’nin yüksek istişare kurulu başkanlığını da sürdürmesiyle tanınmakta. Aynı zamanda İzmir’de EXPO sürecini forse eden isimlerden biri olarak da öne çıkan Kemal Çolakoğlu’nun geçen yıl verdiği “İzmir serbest bölgeler şehri olmalı” demeci de “İzmir’in İstanbullaştırılması” projesinin ruhuna uygun bir demeç olarak dikkati çekiyor.

Kısacası: Mahmut Özgener’in yalnız babası değil, yalnız anne tarafından dedesi değil; aynı zamanda kayınpederi de ülkenin ilk yüze giren patronlarından biri.

DİĞER BAĞLANTILAR...

Bitmedi: Mahmut Özgener’in kayınpederi olan Kemal Çolakoğlu’nun amcasının oğlu Hasan Çolakoğlu hem TEB Holding’in patronu, hem de 2013 yılında İSO 500 listesinde Petkim’i, Vestel’i, Toyota’yı geride bırakarak 11. sırada yer alan Çolakoğlu Metalurji’nin.

Bitmedi: Mahmut Özgener’in kayınpederinin kardeşi Nuri Çolakoğlu da vaktiyle dönemin medya patronu Erol Aksoy’a Show TV ve Cine 5’i kuran, sonra da NTV’yi kuran isim.

PATRON ÖZGENER'İN ULUSLARARASI AĞDAKİ BAĞLANTILARI, ORTAKLIKLARI

Mahmut Özgener’in, babasıyla birlikte tütün işinde ilerlemesi ise kurduğu uluslararası bağlantılarla gerçekleşiyor. İzmir’in levanten kökenli en büyük ailelerinden biri olan İtalyan Aliberti ailesi, tanınmış ailelerden… Özgener ailesi ile Aliberti ailesinin ticari ortaklığı, patronların çıkar ilişkisi biçiminde gerçekleşti. Halen Özege Tütün olarak ticari yaşamına devam eden firma, iki ailenin yarı yarıya ortaklığına dayanıyor. Özgener ve Aliberti aileleri 2002’de Torbalı’da 80 dönüm alanda devasa bir tütün fabrikası kurdu. Türkiye’nin en büyüklerinden olan tütün fabrikası, deyim yerindeyse bir tütün tekeli oluşturmuş durumda. Çünkü Özege Tütün, Türkiye’de tütün yetiştiren tüm bölgelerden alım yapan tek firma.

Bu tütün fabrikası, sadece bu işle yetinmedi. Dünyanın en büyük sigara üreticilerine hizmet sunan Alliance One şirketiyle ortaklık kurdu. 45’ten fazla ülkeden tütün satın alan, 90’dan fazla ülkede sigara ve tütün üreticilerine satın alma, işlemei paketleme, depolama hizmeti sunan bir başka tekel de işte bu Allinace One. Zaten Alliance One’ın Türkiye adresi, Torbalı’daki Özgenerlerin tütün tesisleri.

Sözün kısası Özgener ailesi-İtalyan Aliberti ailesi-ABD’li Aliance One firması ortaklığında bir tütün tekelinden söz etmek olanaklı.

OTOMOTİV, İNŞAAT... 

Özgener ailesinin tek işi elbette tütün değil. Aile tütün dışında iki kanaldan daha ilerliyor: Otomotiv ve inşaat.

Alsancak’taki Tekel’in eski yaprak tütün bakım işletme atölyelerinin bulunduğu arsalar, Özgener ve Girel aileleri tarafından Özelleştirme İdaresi Başkanlığından satın alınmıştı. 7 bin 700 metrekare büyüklüğündeki arsalara 2015 yılında rezidans onayı çıktı.

DERİN BAĞLAR... 

Özgenerlerin inşaat işinde ortak olduğu Gürel ailesi, aynı zamanda Sunel Tütün firmasının da sahibi. 1925’te kurulan Sunel Tütün, 40’tan fazla ülkeye ihracat yapan bir firma ve dünya tütün tekellerinden British American Tobacco’nın Türkiye’deki ortağı. Bu ortaklığın içerisinde Koç Topluluğu şirketlerinden Düzey Pazarlama da bulunuyor. Özgenerlerin ortağı olan Gürel Şirketler Topluluğu üyesi Sunel Tütüncülük ile Koç Topluluğu şirketlerinden Düzey Pazarlama, 2001’de İzmir Tire'de fabrika yatırımı British American Tobacco Sigara ve Tütüncülük Sanayi'ne azınlık hisseleri ile ortak oldu.

Özgenerlerin inşaat işindeki ortağı Gürel ailesi, aynı zamanda dünyanın en büyük kekik tekellerinden. Türkiye’deki baharat ihracatının yaklaşık yüzde 60’ını gerçekleştiren bir aile. Gürellere ait Kemalpaşa’daki Kütaş Tarım AŞ’nin ortağı da İngiliz McCormick firması. McCormick ile Kütaş'ın tanışmaları neredeyse 40 yıla dayanıyor. Kekik, defne, kimyon, biberiye ihracatının yüzde 100’ünü Kütaş sağlıyor.

İşte Mahmut Özgener, bu aileyle inşaat işinde ortak.

DOĞUŞ'LA KESİŞEN YOL...

Özgener’in bir diğer işi de otomotiv. İzmir ve Ege’de Vosmer Otomotiv’i duymayan yoktur. Çünkü 2009’dan beri Özgener ailesi ile Aliberti ailesi, Vosmer Otomotiv’in iki ortağı olarak faaliyet gösteriyor. Bu firma, Volkswagen binek araç, Seat, Skoda, Porsche, Volkswagen ticari araç markalarının Ege’deki ana satıcısı. Özgener ile Aliberti ailelerinin ortak olduğu Vosmer, aynı zamanda Şahenk ailesinin sahibi olduğu Doğuş Otomotiv’in de ana satıcısı.

Görüldüğü gibi… Ortada karmakarışık bir ağ var. Bu bir network. Bir şebeke. Patron ailelerin güçlerini birleştirerek, çıkarlarını gözeterek oluşturduğu tekeller, devasa yapılar.

İşte, günümüzde AKP’nin olası İzmir adayı olarak konuşulan, adı kulislerde fısıldanan Mahmut Özgener’in “patron” kimliğinin özeti bu…

'İZMİR'İN İSTANBULLAŞTIRILMASI PROJESİ' İÇİN BİÇİLMİŞ KAFTAN!

AKP belli ki, “İzmir’in İstanbullaştırılması” diye kodlanabilecek yıkım ve yağma projesini CHP’li tüccar Aziz Kocaoğlu’yla başlattı, daha büyük bir tüccar olan AKP’li Mahmut Özgener’le sürdürmek ve tamamlamak istiyor.

AKP kulislerinde konuşulan şu: AKP 2014’te Binali Yıldırım’la alamadığı İzmir’i Mahmut Özgener’le alabilir mi? Mahmut Özgener kazanamayacağını tahmin ettiği bir yarışa girer mi?

Çoğunlukla verilen yanıt da “Özgener İzmir adaylığını ancak Tayyip Erdoğan’ın ricasıyla kabul eder” şeklinde oluyor. Özgener aday olur ya da olmaz ancak bildiğimiz o ki, AKP İzmir’de yarışa bir patronla girecek.

Muhtemel adaylardan biri de, yukarıda portresini özetlemeye çalıştığımız Mahmut Özgener.